opinie

Het is de hoogste tijd voor een discussie over de toegevoegde waarde van muziek

Beeld ANP

Hoogste tijd voor een discussie over de (financiële) waarde van muziek, aldus altviolist Karen de Wit.

Ontstemd lees ik het stuk waarin kunstsocioloog professor Olav Velthuis aan het woord is over de musici die weigeren gratis op te treden (Trouw, 11 mei).

Voor de Trouwlezer zoomt hij in op deze kunstenaars als vormden zij een nieuw ontdekte diersoort in het Amazonegebied. De kunstenaar blijkt nauw verwant aan de lemming en stort zich vrijwillig in de afgrond. ‘Stoppen is geen optie’, aldus Velthuis. Oplossingen om deze diersoort te beheersen heeft de socioloog niet. Ze hebben te weinig te eten, maar nemen in aantal niet af. Als we ze bijvoeren komen er meer en worden de problemen groter. ‘Ze kiezen er zelf voor’, stelt Velthuis, dus wat kan de maatschappij doen?

Tranentrekker

De maatschappij kan zeker iets doen. Het is de hoogste tijd voor een discussie over de (financiële) waarde van muziek. Muziek heeft functies in de concertzaal en daarbuiten. Het kan ontspannen, verrijken en mensen verbinden. We luisteren elke dag naar muziek maar beseffen niet altijd de invloed ervan. Een film verandert in een tranentrekker als de violen inzetten. De supermarkt draait zonder muziek minder omzet. Welke bruid loopt in stilte naar het altaar? Doordat muziek overal is, vinden we het vanzelfsprekend.

Maar de musici achter deze muziek zijn topsporters. Zij studeren van jongs af aan dagelijks, zorgen voor hun lijf om blessures te voorkomen en bouwen focus op om te pieken. Als het over sport gaat begrijpen we dat heel goed. Waar voorheen muziekscholen en orkesten voor een vaste bron van inkomsten zorgden, zijn musici nu aan de vrije markt overgeleverd. Muziekscholen zijn initiatieven van zzp’ers geworden zonder verzekering of pensioenopbouw. Onze orkesten bestaan voor een groot deel uit (vaste) remplaçanten. Een bijbaan is niet mogelijk vanwege dwars door elkaar lopende projecten met sterk variërende werktijden. De keuze is doorgaan of helemaal stoppen.

Gapend gat

Velthuis’ constatering dat in Nederland extreem veel kunst is, zou ik graag onderbouwd zien. Kijkend naar het aanbod van festivals en kamermuziekseries constateer ik dat er vaak een keuze wordt gemaakt tussen internationaal vermaarde artiesten of jong talent van het conservatorium. Daartussen zit een gapend gat.

Ik ben blij met de aandacht van Trouw voor de beloning van de freelance musicus en hoop dat hiermee een debat ontstaat over de toegevoegde waarde van kunst in ons leven.

Lees ook:

‘Stoppen omdat je niks verdient is voor kunstenaars geen optie’

Een lunchconcert geven voor niets, of slechts een paar tientjes onkostenvergoeding - veel kunstenaars en ook instellingen lijken het normaal te vinden. Voor kunstenaars is langdurig niks verdienen namelijk geen reden om te stoppen. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden