Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Het huidige leenstelsel verdient nog een kans

Opinie

Trouw

Studentenprotest op de Dam, tegen het plan van minister Van Engelshoven om studenten meer rente te laten betalen op studieleningen. © ANP
commentaar

Het stelsel voor studieleningen is nog niet lang geleden ingevoerd, maar dreigt nu alweer steun te verliezen van de politiek. Toch verdient het nog een kans.

De eerste generatie studenten die afstudeert onder het nieuwe leenstelsel krijgt op z’n vroegst in september een bul. Zullen zij lijden onder hun studieschuld? En schrikt dit jongeren af om door te studeren? Het is nog te vroeg om hierover harde conclusies te trekken en het huidige stelsel alweer af te serveren.

Lees verder na de advertentie

Het leenstelsel ging in het studiejaar 2015 op de schop omdat Den Haag het stelsel met basisbeurzen voor iedereen niet langer rechtvaardig vond. Met een basisbeurs gefinancierd met belastinggeld, betaalt de wijkagent mee aan de studie van de advocaat. Studenten zouden bovendien te makkelijk bij lenen, omdat op deze leningen geen rente zat. Dat bracht menig student later in de problemen.

Het is nog te vroeg om het leenstelsel af te serveren

In het huidige stelsel moet iedereen lenen, en lossen de studenten na afloop naar draagkracht af. Afgelopen jaar ontstond vooral rumoer toen minister Van Engelshoven (onderwijs, D66) aankondigde de rente op deze leningen te verhogen. CDA en ChristenUnie zouden al wel van het stelsel af willen, maar blijven vooralsnog hun handtekening onder de afspraken trouw. Ook de steun van GroenLinks brokkelt af, dat destijds vanuit de oppositie het stelsel aan een meerderheid hielp. Kamerlid Zihni Özdil gooide in deze krant de knuppel in het hoenderhok en trok zijn partij mee.

Hoe sympathiek ook dat een individueel Kamerlid zich principieel uitspreekt en daarmee een partij in beweging brengt, de argumenten die Özdil aandroeg waren niet allemaal correct. Zo is nog niet zeker of de daling in de doorstroom van mbo’ers naar het hbo en de universiteit te wijten is aan het nieuwe leenstelsel. Die daling is al sinds 2006 ingezet. Ook hoeft iemand niet honderden euro’s per maand terug te betalen. Wie werkloos blijft, betaalt niets terug. Wel een punt heeft het GroenLinks-Kamerlid dat de gelden die met het nieuwe stelsel bespaard werden, niet allemaal terugvloeien naar het hoger onderwijs. En dat was wel de belofte. Ook zijn er zorgwekkende signalen dat het leenstelsel de psychische stress onder studenten vergroot. Vooral wanneer ze uit gezinnen komen met lagere inkomens waar studeren geen vanzelfsprekende optie is.

Het is nog niet zeker of de daling in de doorstroom van mbo’ers naar het hbo en de universiteit te wijten is aan het nieuwe leenstelsel

Het hoger onderwijs in Nederland moet toegankelijk blijven voor studenten die het talent en de discipline hebben voor academisch onderwijs. Een leenstelsel mag ook niet afschrikken vóór de poorten van de universiteit openklappen. Ook is het rechtvaardig dat de kosten van hoger onderwijs onder afgestudeerden naar draagkracht verdeeld worden. De komende jaren moeten we scherp volgen of het huidige stelsel deze zaken in balans weet te houden.

Het commentaar is de mening van Trouw, verwoord door leden van de hoofdredactie en senior redacteuren. Meer commentaren leest u op trouw.nl/commentaar.

Lees ook:

Het is niet te bewijzen dat het leenstelsel studenten weerhoudt van doorleren

Het leenstelsel blokkeert de doorstroom van mbo naar hbo, zegt Kamerlid Zihni Özdil. Onderzoekers twijfelen over zo’n causaal verband. Vandaag debatteert de Kamer erover.

GroenLinks-Kamerlid Özdil trekt steun voor leenstelsel in: ‘Het is een verrot systeem’

GroenLinks hielp het leenstelsel voor studenten in 2015 aan een meerderheid. Nu moet het van tafel, zegt onderwijswoordvoerder Zihni Özdil van diezelfde partij in een interview met deze krant.

Deel dit artikel

Het is nog te vroeg om het leenstelsel af te serveren

Het is nog niet zeker of de daling in de doorstroom van mbo’ers naar het hbo en de universiteit te wijten is aan het nieuwe leenstelsel