null Beeld

ColumnJamal Ouariachi

Het geheugenverlies van premier Rutte is best voorstelbaar

Of het een guilty pleasure is, weet ik niet, het past in ieder geval niet in het romantische clichébeeld van de schrijver als buitenmaatschappelijke vrijbuiter. Maar ik koester dus een voorliefde voor boeken over timemanagement. Zeker sinds ik een kind heb. Als zorg- en schrijf­taken elkaar weer eens hopeloos in de weg zitten en ik me geen seconde meer kan concentreren op het schrijven aan mijn nieuwe roman, wend ik me tot boeken met titels als Focus aan/uit en begin ik weer streng blokken van ongestoorde concentratie in te plannen, tot de discipline na een maand of drie, vier verwatert, de chaos en stress weer toeslaan en een nieuwe goeroe me uit het slop moet trekken.

Een recent verschenen hulpbron is A World Without Email van computerwetenschapper Cal Newport. Hij trekt ten strijde tegen wat hij de hyperactive hive mind noemt, de hysterische bijenkorf waarin kantoren zijn veranderd doordat mensen tijdens hun werk voortdurend berichten heen en weer sturen, via e-mail of chatprogramma’s als Slack en WhatsApp. Voortdurend? Nou, gemiddeld elke zes minuten, volgens sommige onderzoekers. Telkens switchen tussen taken is funest voor de concentratie en uiteindelijk voor de productiviteit. En dat niet alleen: mensen raken enorm gefrustreerd en gestrest door die oneindige stroom berichten.

Stapje voor stapje probeert Newport de problematiek van e-mail te doorgronden. Prachtig is het relaas over IBM, waar men ooit bestaande vormen van interne communicatie (voicemail, memo’s) verving door e-mail. Op basis van de hoeveelheid berichten die er normaal gesproken verstuurd werden, schatte men in hoe zwaar de mailserver belast zou worden. Binnen een paar dagen na de komst van e-mail hadden de werknemers de server opgeblazen. Ze waren vijf tot zes keer meer berichten gaan versturen dan voorheen: e-mail nodigt uit om zelfs voor het meest ­triviale even een berichtje te sturen. Er zit geen rem op.

Kakelverse bekeerlingen

Gesterkt door een waaier aan praktische adviezen om e-mailgebruik drastisch terug te dringen, plande ik mijn nieuwe werkweek in. En zoals dat gaat met kakelverse bekeerlingen mijmerde ik meesmuilend over al die arme zielen die het licht nog niet gezien hadden en die als opgefokte laboratoriumratten de hele dag door op de refreshknop van hun mailprogramma bleven klikken, tussendoor opgeschrikt door het zoveelste aandacht verstorende whatsappje op het telefoonscherm.

En ik dacht aan al die politici die, voor het oog van de camera’s in de Tweede Kamer, als larmoyante pubers onophoudelijk hun telefoons zitten te strelen. En ik zag voor me hoe ze daar thuis mee doorgingen, nadat ze die loodgieterstas vol dossiers hadden uitgepakt. En ineens leek het me niet meer zo onvoorstelbaar dat Mark Rutte regelmatig aan geheugenverlies lijdt. Zonder actieve aandacht geen actieve herinnering.

Jamal Ouariachi is schrijver. Behalve­­ romans en verhalen schrijft hij onder meer recensies en columns. Lees hier eerdere columns van Ouariachi terug.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden