OpinieCommentaar

Het fietslandschap verandert, maar een helmplicht gaat nog te ver

Op foto’s van de Tour de France in 2001 is te zien dat sommige renners blootshoofds zijn, vooral in bergetappes. Een helm was niet verplicht. Dat kwam pas in 2003, na de fatale val van Adrej Kivilev uit Kazachstan, in Parijs-Nice. Eindelijk gaven renners hun verzet op.

In Nederland is het onder amateurracefietsers heel gebruikelijk geworden om een helm te dragen. Maar verplicht is het niet. De discussie over de verplichte fietshelm kwam afgelopen week weer aan de orde. Als iedere fietser in Nederland, dus niet alleen de sportfietsers, een helm zou dragen zou dat 85 doden per jaar schelen en 2500 zwaargewonden. De SWOV, de Stichting Wetenschappelijk Onderzoek Verkeersveiligheid, kwam met die cijfers. Daarmee ligt toch weer de vraag op tafel of een helmplicht ingevoerd moet worden in fietsend Nederland, om die 85 doden en 2500 gewonden te voorkomen, al is het maar voor een deel.

Nederland is een fietsland en ook een naar verhouding veilig fietsland. Maar in dat fietserslandschap verandert er wel iets. De geweldige opmars van de e-bike zorgt voor een hogere gemiddelde snelheid van de huis-tuin-en-keukenfietser, zeker de ouderen. Die hogere snelheid vormt een risico, niet alleen omdat de fietser zelf misschien niet in de gaten heeft hoe hard 25 kilometer per uur is, maar ook voor de medeweggebruikers, die tot hun verrassing de fietser veel eerder dan ingeschat zien passeren of oversteken.

Goed er weer over te praten

De SWOV heeft geen mening, komt alleen met cijfers, als uitkomst van een berekening. Dat is uitstekend. Het is ook goed dat de SWOV, door met deze cijfers te komen, de kwestie weer even ter discussie stelt.

Nederlanders hebben een hekel aan de fietshelm, al doen de vrijetijdsrenners hem wel bijna altijd op. Met het oog op de statistiek zou het denkbaar zijn om de verplichting alleen op te leggen aan een specifieke groep, bijvoorbeeld 70-plussers met een e-bike, maar er zijn zelfs geen klompen nodig om aan te voelen dat het protest daartegen hevig zal zijn. En als de uitkomst, zoals verwacht, is dat deze leeftijdsgroep dan toch liever met de auto gaat en zich in de verplichte gordel klikt, is een helmplicht geen goed idee.

Geen verplichte fietshelm dus. Om die 85 doden per jaar te voorkomen, al is het maar voor een deel, is wel iets anders nodig. ‘Gewone’ fietsers, zeker met een e-bike, zouden net als sportfietsers zo overtuigd moeten zijn van het nut van de fietshelm, dat ze die uit zichzelf opdoen. De meeste indruk maakt altijd het verhaal van iemand die vertelt hoe die vervelende helm toch haar leven gered heeft. Een campagne waarbij die verhalen verteld worden, heeft zeker zin en is zeer gewenst.

Het commentaar is de mening van Trouw, verwoord door leden van de hoofdredactie en senior redacteuren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden