null Beeld

ColumnSylvain Ephimenco

Het China van wereldveroveraar Xi Jinping is het absolute kwaad op aarde

Na een paar hoofdstukken van het boek te hebben gelezen was mijn woede ontembaar, mijn afgrijzen grenzeloos en mijn schrijfongeduld niet meer tegen te houden. Overlevende van de Chinese goelag (Rescapée du goulag chinois, uitgeverij Équateurs) is het relaas in het Frans van de Oeigoerse moslima Gulbahar Haitiwaji die vanaf 2017 drie jaar doorbracht in Chinese gevangenissen en concentratiekampen in Xinjiang. In deze provincie, die voornamelijk door etnische moslims wordt bewoond, vindt een ongekende repressie plaats door de almachtige Chinese communistische partij. Meer dan een miljoen mensen zit opgesloten in heropvoedingskampen terwijl anderen zomaar verdwijnen.

Toen ik de titel las, voelde ik enige terughoudendheid: was het woord ‘goelag’ uit de Sovjettijd niet al te sensationeel uitgekozen? Maar al lezend dook een ander boek op uit mijn geheugen: Een dag uit het leven van Ivan Denisovitsj van Alexander Solzjenitsyn. Natuurlijk zijn er wezenlijke verschillen tussen beide goelags, maar het aangedane leed en de methodiek om de gevangenen te ontmenselijken liggen dicht bij elkaar.

Gulbahar Haitiwaji, de vijftig gepasseerd, ontvluchtte haar provincie naar Frankrijk waar ze al jaren woonde. Maar eind 2016 werd ze gebeld door haar vroegere werkgever uit China: ze moest even terugkeren om papieren voor haar pensioen te regelen. Een valstrik. Haar dochter had in Parijs aan een pro-Oeigoerendemonstratie meegedaan en de autoriteiten hadden daar een foto van. Toen begon een onbeschrijfelijke nachtmerrie die mijn beperkte ruimte hier niet tot zijn recht kan laten komen.

Gefolterd, gesteriliseerd, gehersenspoeld

Drie jaar lang doorstond ze de zowel fysieke als geestelijke martelingen, de uitputtende verhoren, de kettingen aan haar voeten (dag en nacht), de kou en honger, de slapeloosheid onder het verblindende licht en het oog van camera’s, de permanente hersenspoeling – rijkelijk gevuld met ‘lessen’, zangen en teksten over de glorie van de partij en haar leider Xi Jinping. Ze werd gefolterd, gesteriliseerd, dacht midden in de nacht te zullen worden geëxecuteerd en werd aan de rand van de waanzin gebracht. Het schenden van het absolute verbod op bidden was goed voor wrede straffen. Gulbahar Haitiwaji vertelt wat haar medegevangenen hadden misdaan: ‘De een was naar Mekka geweest, een ander had deelgenomen aan een huwelijksfeest waar geen alcohol werd geschonken of naar het verjaardagfeest van een vriendin geweest die een hoofddoek droeg’.

Het China van wereldveroveraar Xi Jinping en zijn communistische partij is, dat is mijn overtuiging, momenteel het absolute kwaad op aarde. Nergens anders wordt repressie, hersenspoeling, digitale controle en ontmenselijking zo methodisch en geraffineerd toegepast. Onbekommerd handeldrijven met deze kwaadaardige mogendheid uit economische belangen is een misdaad die ons duur zal komen te staan.

Dankzij de druk van het Franse ministerie van buitenlandse zaken werd Gulbahar Haitiwaji na drie jaar vrijgelaten. Niet alleen haar enkels dragen de onuitwisbare stigma’s van de ijzeren kettingen, maar ook haar ziel.

Drie keer per week werpt columnist Sylvain Ephimenco zijn blik op de actualiteit. Lees zijn columns hier terug.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden