Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Het bestrijden van zinloze zorg begint al bij de jonge dokter

Opinie

Arno Bisschop

© ANP
Opinie

Zou het niet geweldig zijn als opleidingen voor medisch specialisten juist kandidaten belonen met een plek die al zorgverbeterplannen hebben gerealiseerd, schrijft Arno Bisschoparts en oprichter van Talent Care.

Onzinnige zorg moet verdwijnen, zeker. Maar waarom leveren wij ons als artsen bij het signaleren ervan over aan anderen? Aan beleidsmakers, hoogleraren, zorgverzekeraars en kwartiermakers. De beroepsgroep moet zelf de regie weer pakken. Zorgverbetering is geen kwestie van lijstjes opstellen met ‘dit wel/niet meer doen’. Verbeteren lukt alleen als die verbeterwens echt tussen de oren zit en begint dus al bij het opleiden van basisartsen én specialisten.

Lees verder na de advertentie

Vorige maand trapte hoogleraar Sjoerd Repping, kwartiermaker Zorgevaluatie en Gepast Gebruik bij het Zorginstituut Nederland, enthousiast af met zijn kruistocht tegen zinloze zorg.

Bewezen ineffectief

Natuurlijk, ik vind het als arts ook van de zotte dat 5 tot 10 procent van de ziekenhuisbehandelingen bewezen ineffectief is. En dat voor de helft van de behandelingen onvoldoende wetenschappelijk bewijs is of ze meerwaarde hebben. Hier liggen dus zeker kansen ter verbetering.

Geef kandidaten met plannen om de zorg te verbeteren voorrang voor een opleidingsplek

Toch moest ik de getoonde strijdvaardigheid van het Zorginstituut even laten bezinken, want naar mijn mening valt of staat het succes van elke zorgverbetering vooral met de bereidheid van de artsen zelf. Dáárvoor moet tijdens de verdere planvorming juist meer aandacht komen, is mijn pleidooi. Want laten we eerlijk zijn. Er is weinig veranderd sinds de open brief uit 2011 – dat is bijna 10 jaar geleden – van hoogleraren Frans Helmerhorst en Rudi Westendorp aan toenmalig minister Schippers over de vele behandelingen die niet-bewezen effectief zijn.

Ik pleit dan ook voor het actief promoten van een omslag in denken. Want zorgverbetering is een mindset. Een andere manier van denken die door mij – en door Repping – al gesignaleerd wordt bij de nieuwe generatie zorgverleners. “Met hen moeten we een frontlinie creëren van mensen die ervoor willen gaan”, meldt Repping in een interview met de Volkskrant. Als we die gedreven jonge dokters dan nog weten te verbinden met de oudere generatie specialisten zijn we echt los, denk ik. Dan zorgen we ervoor dat zorgverbetering structureel tussen de oren komt.

Opleidingsplekken

Hoe dan? Laten we starten met de variabele ‘zorgverbetering’ toevoegen aan de selectiecriteria voor opleidingsplekken van specialisten. Nu doen jonge dokters er nog alles aan om zich voor zo’n schaarse opleidingsplek in de kijker te spelen door te promoveren. 

Maar zou het niet geweldig zijn als opleiders juist kandidaten belonen met een plek als zij al zorgverbeterplannen hebben gerealiseerd? Dat je dus een streepje voor hebt als je gewerkt hebt aan een (kleine) zorgverbetering. En dat je daarom die opleidingsplek krijgt. Je stimuleert dan niet alleen een andere denkwijze, je haalt ook de gemotiveerde verbeteraars binnen die van aanpakken weten. Hierdoor ontstaat langzaam een cultuuromslag. Naar een cultuur waarin het signaleren en schrappen van zinloze zorg gemeengoed is.

Maar wat is een zorgverbeterplan? Heel praktisch. Denk aan het updaten van een spoedeisende-hulp-protocol waardoor de behandeling kostenefficiënter kan worden uitgevoerd.

Of je krijgt het als jonge dokter voor elkaar dat er beter inzicht komt – met een app of wat voor tool dan ook – waar in de omgeving nog bedden beschikbaar zijn. Wel zo handig als een afdeling of Intensive Care van je eigen ziekenhuis vol ligt. Scheelt eindeloos rondbellen voor een patiënt voor een plekje in een ziekenhuis in de buurt.

Dus gewoon het op de werkvloer verbeteren van zorg(processen) en/of het signaleren en uitbannen van zinloze zorg. Wie kunnen dat nou beter dan de professionals die zelf dagelijks met zorg bezig zijn? Precies.

Lees ook:

Geneeskunde gaat niet alleen over wetenschappelijk aantoonbaar handelen

Een van de minder begrijpelijke aspecten van de geschiedenis van geneeskunde is dat mensen heel lang allerlei dingen deden rond zieke lichamen die geen enkel resultaat opleverden, schrijft Trouw-columnist Bert Keizer. 

Kent u de sluipmoordenaar sepsis?

Sepsis (of, minder correct, bloedvergiftiging) is vrij onbekend, maar zeer dodelijk. Ziekenhuizen VUmc en OLVG Oost in Amsterdam willen de ziekte te lijf met big data en studeren op een methode om sepsis te kunnen voorspellen. Andere deskundigen pleiten voor een publiekscampagne: herkenning redt levens.

Deel dit artikel

Geef kandidaten met plannen om de zorg te verbeteren voorrang voor een opleidingsplek