null

OpinieSchaarste

Help starters op de woningmarkt met een fatsoenlijke huurprijs

Het politieke experiment om maximale huurprijzen los te laten is mislukt, schrijft Zeno Winkels, directeur van de Woonbond. Het helpt beleggers om starters uit de markt te drukken.

In de zoektocht naar een betaalbare koopwoning worden starters steevast overboden door beleggers die brood zien in de torenhoge huurprijzen. Zo moet de starter, die niet kapitaalkrachtig genoeg is om een appartement te kopen, het vervolgens duur huren bij die belegger. Dat moet anders. Help de huurder én de koopstarter met lagere huurprijzen.

Dit jaar is er een kleine stap gezet om starters op de woningmarkt te helpen. De overdrachtsbelasting voor beleggers gaat omhoog naar 8 procent. Dat betekent dat de ruimte voor beleggers om te overbieden enigszins wordt beperkt. De kans om de biedingsrace te winnen wordt voor een starter een klein beetje groter.

Maar de fiscale pampering van particuliere verhuurders blijft. Zo zijn er maatregelen waarmee de waarde van de woning waar ze belasting over betalen kunstmatig wordt verlaagd, en betalen ze via fiscale sluiproutes vaak geen belasting over de huurinkomsten.

Aan de andere kant is er van alles gedaan om de winsten van verhuurders op te pompen. Zo is de huurprijsbescherming van het woningwaarderingsstelsel flink uitgekleed. Dit is een puntenstelsel waarmee een woning een maximale huurprijs krijgt die in lijn ligt met de kwaliteit van de woning. Maar door de woz-waarde van een woning een rol te laten spelen in deze puntentelling, zijn veel woningen in maximale huurprijs gestegen.

En zo gauw je een woning boven de 752,33 euro aan kunt bieden, geldt er geen maximale huurprijs meer. Een appartement dat volgens de telling 753 euro mag kosten, kun je dus ook voor 1300 euro verhuren. Tel uit je winst. In de grote steden zien we mini-appartementjes daarom dus voor waanzinnige prijzen in de verhuur.

De VVD stelt voor om beleggers carte blanche te geven

De VVD stelt in haar verkiezingsprogramma overigens voor om voor particuliere beleggers helemaal geen maximale huurprijs te hanteren en huisjesmelkers carte blanche te geven. Woningen van weinig kwaliteit vallen dan ook niet meer onder huurprijsbescherming.

Kennelijk verdienen huurders in deze woningen geen bescherming tegen woekerprijzen en is het niet erg als hier een nog grotere kloof tussen kwaliteit en prijs ontstaat. Kleine studio’s worden goud waard op de huurmarkt, dus de koopstarter krijgt hier nog vaker het deksel op de neus. Gelukkig kijken bijna alle andere partijen anders naar wenselijkheid van hoge huurprijzen.

Want de structurele oplossing voor huurders en koopstarters ligt in het verder aan banden leggen van huurprijzen in de vrije sector. Laat de puntentelling gewoon doorlopen in plaats van die vreemde knip te hanteren waarbij mensen wel of geen huurprijsbescherming krijgen. Dit zal voor sommige woningmarktadepten klinken als onbestaanbaar. Maar zo vreemd is het niet. We deden dit tot 1994 al zo in Nederland. Alle huurwoningen hadden toen een maximale huurprijs.

Daar zijn we toen van afgestapt onder de redenatie dat er toch geen woningschaarste was en dat het met de prijsstijging niet zo’n vaart zou lopen. Nu kunnen we concluderen dat het hier om een mislukt politiek experiment gaat. Verhuren op de commerciële huurmarkt is prima, maar dan wel voor prijzen die samenhangen met de kwaliteit van een woning en niet met de schaarste aan woningen. Als je geld wilt verdienen met het recht op woonruimte, doe dat dan op een nette manier.

Als dat betekent dat beleggers die snel willen cashen een woning overlaten voor een koopstarter, dan is dat ook prima. Gaat de woning wel naar de particuliere huurmarkt? Dan voor een fatsoenlijke huurprijs. Lagere huren maken het ook voor beleggers minder interessant om te overbieden, dus meer kansen voor biedingen van starters.

En in de periode dat een starter wel huurt, blijft er inkomen over om te kunnen sparen. Zo kan een komend kabinet huurders en kopers helpen met fatsoenlijke huurprijzen.

Lees ook:

Makelaars zien huizenprijzen naar recordhoogtes stijgen

De nieuwbouw van woningen gaat niet hard genoeg, waardoor de huizenprijzen ondanks de coronacrisis naar recordhoogte zijn gestuwd.

De overheid moet ingrijpen op de woningmarkt

Ook Trouw-columnist Irene van Staveren ziet in haar eigen omgeving hoe hoge huurprijzen beleggers helpen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden