Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Help, de 'eigen' huisarts verdwijnt

Opinie

Wouter de Ruijter

Als huisarts met een eigen praktijk signaleer ik dat de toename van het grote aantal ongebonden collega’s de kwaliteit van de zorg niet ten goede komt, waarschuwt Wouter de Ruijter. © ANP XTRA

Huisartsen die zich als zzp'er verhuren schaden de relatie met de patiënt, waarschuwt huisarts Wouter de Ruijter.

Mensen hechten zich aan vertrouwde gezichten: ‘bekend maakt bemind’. Dat geldt voor de caissière van de supermarkt en de kapper, maar nog sterker wanneer het over onze gezondheid gaat: het liefst zien we een bekende persoon als het iets kwetsbaars als gezondheid betreft. We stellen vertrouwen in dezelfde verpleegkundige van de thuiszorg, dezelfde tandarts en zeker ook in de vaste ‘eigen’ huisarts. Welnu, die laatste dreigt langzamerhand te verdwijnen, en dat baart mij zorgen.

Lees verder na de advertentie

In 2012 werden ten aanzien van de oeroude kernwaarden van de huisartsgeneeskunde (‘integrale, continue en persoonlijke zorg’) nog duidelijke ambities uitgesproken door alle relevante partijen, zoals ‘de huisarts investeert in een duurzame relatie met de patiënt’. En: ‘de huisarts zet zich in voor persoonlijke continuïteit en heeft wekelijks ten minste drie contactdagen’. Het huisartsenambacht is namelijk geen baan, maar een vak. Dat vak vraagt om verbondenheid met patiënten en betrokkenheid bij het in stand houden en verbeteren van de huisartsgeneeskunde, 24 uur per dag en 365 dagen per jaar.

Wat is er aan de hand? Steeds meer huisartsen kiezen momenteel voor maximale ongebondenheid. Door zich als zzp’er te verhuren kunnen zij op zelfgekozen tijdstippen werken, tegen stevige tarieven en met beperkte administratieve rompslomp. Tussen 2006 en 2015 nam het aandeel ‘wisselende waarnemers’ op het totaal van werkzame huisartsen toe van 11 naar 19 procent. Deze huisartsen verhuren zich vaak jarenlang als zzp’ers voor het doen van kortdurende waarnemingen en avond-, nacht- en weekenddiensten.

Ik signaleer dat de toename van het grote aantal ongebonden collega’s de kwaliteit van de zorg niet ten goede komt

Wouter de Ruijter, huisarts

Om de titel van huisarts te mogen blijven voeren, maakt het immers helemaal niets uit of een huisarts in een vaste praktijk werkt of niet. Dit werkt in de hand dat steeds meer artsen kiezen voor ongebondenheid. Dat levert hen diverse voordelen op: geen zorgen over personeel, huisvesting, continuïteit van zorg, onderhandelingen met zorgverzekeraars enzovoort. En, niet onbelangrijk, een goed belegde boterham.

Ongewenste effecten

Maar als huisarts met een eigen praktijk signaleer ik dat de toename van het grote aantal ongebonden collega’s de kwaliteit van de zorg niet ten goede komt. Een paar ongewenste effecten: als huisartsen hun patiënten minder goed kennen vragen zij meer onderzoek aan, verwijzen zij sneller naar het ziekenhuis en worden patiënten vaker opgenomen voor hun chronische kwalen. Sterker nog, patiënten leven langer naarmate zij langer een vaste eigen huisarts hebben. Verder betekent het voor patiënten steeds opnieuw kennismaken met weer een nieuw gezicht. Ten slotte: de ervaring van deze waarnemers met de ‘gewone’ volle dagpraktijk neemt af. Denk aan de intensieve, langdurige zorg voor chronisch zieke ouderen en terminale patiënten. En hoe goed kennen zij nog de gezinsachtergrond van hun patiënten? Kortom, minder goede, en ook duurdere zorg.

Het zou aan­trek­ke­lij­ker moeten worden gemaakt om een eigen vaste patiëntenpopulatie te bedienen

Hoe nu verder? Allereerst moet er wat rechtgetrokken worden. Het zou aantrekkelijker moeten worden gemaakt om een eigen vaste patiëntenpopulatie te bedienen. Dat is een opdracht aan de beroepsgroep zelf, maar ook aan instanties als zorgverzekeraars die het de vaste huisartsen nu moeilijk maken met doorgeslagen regelzucht. En verder moeten organisaties die zich bezighouden met de herregistratie van huisartsen paal en perk gaan stellen aan het ‘eeuwige’ waarnemerschap van sommige collega’s.

Niet makkelijk uitvoerbaar misschien, maar onvermijdelijk. Want anders gaan de kernwaarden van het huisartsenvak binnen enkele jaren onherroepelijk aan flarden en verdwijnt de ‘eigen’ huisarts. Dat wil ik, en naar ik aanneem veel patiënten, niet meemaken.

Deel dit artikel

Ik signaleer dat de toename van het grote aantal ongebonden collega’s de kwaliteit van de zorg niet ten goede komt

Wouter de Ruijter, huisarts

Het zou aan­trek­ke­lij­ker moeten worden gemaakt om een eigen vaste patiëntenpopulatie te bedienen