Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Geen vrouwen in talkshows? Zoek net zo lang tot je ze vindt

Opinie

Janneke van Heugten en Marga Milteburg

Ook de bezetting aan de talkshowtafel van Humberto Tan op RTL4 kan gevarieerder. © ANP
Opinie

Dat vrouwen in talkshows nog altijd een marginale rol hebben, kan echt niet meer, vinden Janneke van Heugten van mediaplatform VIDM en Marga Miltenburg, directeur van ZijSpreekt.

Nederlandse media bieden geen goede afspiegeling van de Nederlandse bevolking. Alleen als zij daarvoor hun keiharde verantwoordelijkheid nemen verandert dat, anders niet.

Lees verder na de advertentie

De afgelopen jaren gebeurde het vaker: turven hoe vaak vrouwen in de media aan het woord komen. En telkens weer komen ze er bekaaid van af. Het geldt ook niet alleen voor vrouwen, het geldt ook voor mensen van kleur. Het is vooral veel ons-kent-ons dat aan tafel aanschuift: één op de drie gasten is een collega uit de media. Bij geschreven media zien we ook iets dergelijks: ook hier is het merendeel van de geportretteerden (in woord en beeld) man en wit.

Telkens weer vinden we het met zijn allen niet wenselijk. Maar ja, 'diversiteit is een taai probleem', citeert Trouw Shula Rijxman, bestuurslid NPO. Wat blijkt? Als de mensen die het anders willen niet degenen zijn die aan de knoppen draaien, verandert er niks. Draaien we de redenering om, dan is voor verandering noodzakelijk dat degenen die aan de knoppen draaien mensen moeten zijn die serieus werk maken van verandering.

Evenwichtige beeldvorming

Hebben ze die verantwoordelijkheid dan? Ja, meer dan gemiddeld moeten media bijdragen aan een evenwichtige beeldvorming van en over de Nederlandse maatschappij. Mensen met verschillende achtergronden, ideeën en meningen, mannen en vrouwen, ze zijn allemaal nodig voor een goed functionerende democratie. Bovendien weten we inmiddels genoeg over het effect van goede rolmodellen, of het nou jouzelf betreft of 'de ander'.

Overlaten aan de markt heeft in ieder geval weinig zin

Dat betekent zoeken buiten de gebaande paden, buiten de bekende lijstjes om: dat is broodnodig om die afspiegeling te realiseren. Dat je daarvoor soms langer moet zoeken is een feit. Om Neelie Kroes (vrij) te parafraseren: als je ze niet kunt vinden, dan moet je langer zoeken. Wij pleitten in 2009 al voor een quotum van vrouwelijke experts in talkshows. Steeds luider klinkt nu bijval voor dat voorstel.

En we pleitten in 2010 in deze krant voor een mediacode met een verplichtend karakter en ook die stoffen we nu graag af. Overlaten aan 'de markt' heeft in ieder geval weinig zin.

Bij talkshows zien we mannen vaker als expert aan het woord en de vrouw eerder in een privérol

Ten slotte willen wij benadrukken dat het niet gaat om een afspiegeling van vrouwen en mensen met een kleur sec. Bij talkshows zien we mannen vaker als expert aan het woord en de vrouw eerder in een privérol . Uit het Global Media Monitoring Project, in Nederland gecoördineerd door Mediaplatform VIDM, blijkt dat het aandeel vrouwelijke experts aan het woord in nieuwsmedia al twintig jaar rond de 12 procent bungelt (cijfers 2015, maar al twintig jaar hetzelfde).

Het gaat dus vooral om het tonen van mensen in een volwaardige rol. Niet alleen in een thuisrol of als slachtoffer, waar het vrouwen betreft.

Effect op de boodschap

Media scheppen een kader van de werkelijkheid waarin wij gaan geloven. Als het aandeel van vrouwen en mensen van kleur in de maatschappij eenzijdig wordt belicht, heeft dat effect op hoe wij kijken naar hun rol. En op de boodschap die hiermee onbewust aan jongeren wordt meegegeven, of dit nu onze zonen, dochters of leerlingen zijn.

Hoe vrouwen en mensen van kleur worden geportretteerd dóet er toe en in welke rol evenzo. Mediamens: kom in actie.

Lees ook: De talkshow is nog altijd een zaak van witte mannen

Lees meer opiniebijdragen van columnisten en lezers op trouw.nl/opinie.

Deel dit artikel

Overlaten aan de markt heeft in ieder geval weinig zin

Bij talkshows zien we mannen vaker als expert aan het woord en de vrouw eerder in een privérol