Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Geef patiënt de kans om een testuitslag meteen in te zien, ook al leidt dat tot verwarring

Opinie

Dianda Veldman en Arja Broenland

© anp

Laat niet het ziekenhuis beslissen wanneer een patiënt uitslagen mag inzien, zeggen Arja Broenland, directeur van de Nederlandse Federatie Kankerpatiëntenorganisaties, en Dianda Veldman, directeur van de Patiëntenfederatie Nederland.

Alle patiënten moeten uiterlijk over twee jaar hun medische gegevens online kunnen inzien. Dat is vastgelegd in de wet. Om dat mogelijk te maken is het Versnellingsprogramma Informatie-uitwisseling Patiënt en Professional opgezet. Dat geeft ziekenhuizen geld om hun systemen zo in te richten dat patiënten toegang krijgen tot hun medische gegevens.

Lees verder na de advertentie

Ze doen dat met patiëntenportalen. Daar kunnen patiënten via een beveiligde verbinding inloggen op de site van het ziekenhuis en hun medisch dossier inzien. Ziekenhuizen worstelen met de vraag wanneer uitslagen van onderzoeken voor de patiënt beschikbaar moeten zijn. Direct na het onderzoek, of moeten de uitslagen met vertraging in het dossier, zodat de arts eerst duiding kan geven?

Niet onnodig lang in spanning

Patiëntenfederatie Nederland krijgt geregeld de vraag wat zij vindt dat ziekenhuizen moeten doen. Willen patiënten alles zo snel mogelijk zien, met het risico dat ze de uitslagen niet begrijpen of verkeerd interpreteren? Of willen patiënten de resultaten pas zien nadat de specialist aangeeft wat ze betekenen? Wij vinden dat patiënten die dat willen de uitslagen moeten kunnen inzien zodra ze beschikbaar zijn. Zo hoeven mensen niet onnodig lang in spanning te zitten. En ze kunnen de uitslagen bekijken waar en wanneer en met wie zij dat willen. Met mantelzorgers, partners of familie en buiten de sfeer van het ziekenhuis. Ook kunnen ze zich beter voorbereiden op het gesprek met de arts.

Uit onderzoek weten we dat veel mensen meteen hun uitslagen willen weten, maar er zijn ook patiënten die liever wachten tot een dokter uitleg kan geven

Niet iedere patiënt is hetzelfde. Uit onderzoek weten we dat veel mensen meteen hun uitslagen willen weten. Er zijn echter ook patiënten die liever wachten tot een dokter uitleg kan geven. Daarom moeten ziekenhuizen in hun patiëntportalen maatwerk bieden voor patiënten. Geef de patiënt de keuze de uitslagen meteen of met vertraging te bekijken. Waarschuw de patiënten voor ze hun gegevens bekijken dat er vervelende of onverwachte uitslagen kunnen zijn. Of dat de uitslagen nog besproken moeten worden in een multidisciplinair team. En richt portalen zo in dat patiënten de mogelijkheid krijgen directe inzage voor zichzelf een bepaalde tijd uit te schakelen.

Waarschuwing voor onverwachte uitslag

Een goed voorbeeld is het portaal van het UMC Utrecht. Dat geeft de patiënt direct toegang tot alle onderzoeksuitslagen: consultverslagen, opname- en operatiekamerverslagen, medische correspondentie, metingen, medicatie en uitslagen van aanvullend onderzoek, waaronder radiologisch en pathologisch onderzoek. Patiënten worden gewaarschuwd dat er onverwachte uitslagen bij kunnen zitten en krijgen een melding dat er uitslagen bij kunnen staan die de arts nog niet met de patiënt heeft besproken. 

De patiënt krijgt zo een bedenkmoment: de mogelijkheid deze uitslagen nog niet te bekijken. Zo'n keuze tussen wel of niet kijken is de oplossing voor het probleem van wel of niet direct tonen. De keuze ligt waar hij hoort: bij de patiënt.

Uitslagen die de dokter nog niet heeft gezien, hebben een oranje achtergrond, de andere een groene

Een andere manier is de aanpak van het Zweedse portaal 1177, vernoemd naar het nationale zorgnummer. De patiënt kan in de instellingen aangeven of hij wel of niet geautoriseerde uitslagen wil zien. Uitslagen die de dokter nog niet heeft gezien, hebben een oranje achtergrond, de andere een groene.

Patiënt doorgaans mondig genoeg

Welke oplossing ziekenhuizen ook bedenken, ze moeten er rekening mee houden dat geen twee patiënten hetzelfde zijn en dat er dus maatwerk nodig is. Iedereen moet zelf kunnen aangeven hoe en op welk moment de uitslagen zichtbaar zijn in het patiëntenportaal. En of er wel of geen behoefte is aan duiding door de behandelend arts.

Wij vinden het betuttelend als een ziekenhuis besluit om uitslagen pas na duiding aan de patiënt te geven. De patiënt is doorgaans mondig genoeg om welbewust en weloverwogen voor zichzelf te bepalen wat hij wel en niet wil zien en weten. Dat onderstrepen de ervaringen van het UMC Utrecht ook.

Deel dit artikel

Uit onderzoek weten we dat veel mensen meteen hun uitslagen willen weten, maar er zijn ook patiënten die liever wachten tot een dokter uitleg kan geven

Uitslagen die de dokter nog niet heeft gezien, hebben een oranje achtergrond, de andere een groene