opinie

Geef jongeren vanaf 16 jaar stemrecht

Schaduwverkiezingen op school. Maar jongeren zouden al vanaf 16 jaar echt moeten kunnen stemmen, bepleiten de Jonge Democraten. Beeld ANP

Politiek heeft veel invloed op het leven van jongeren, maar ze worden er te weinig bij betrokken, vinden Kevin Brongers en Lysanne van Schaik van de Jonge Democraten.

Betrokken raken bij politiek kan al op jonge leeftijd. Veel jongeren sluiten zich bijvoorbeeld aan bij politieke jongerenorganisaties of andere belangengroepen. Dat is van groot belang: in een land dat in steeds sneller tempo aan het vergrijzen is, zijn jongeren nodig om de politiek van frisse inzichten te blijven voorzien.

Ondanks de groei van het aantal leden van politieke jongerenorganisaties en initiatieven als 'De Stembus' van Tim Hofman, neemt het vertrouwen van jongeren in de politiek af. Met de recente gemeenteraadsverkiezingen, het sleepwetreferendum en de komende verkiezingen voor Provinciale Staten en het Europees Parlement kunnen we ons de vraag stellen: worden jongeren wel genoeg bij politiek betrokken? Het antwoord: vaak niet.

Toch doen jongeren volop mee in de samenleving. Ze mogen vanaf hun zestiende jaar onder andere werken, scooterrijden, een testament opstellen en onder voorwaarden autorijden, zelfstandig internationaal reizen en op zichzelf wonen. Vanaf hun zestiende jaar moeten ze ook al belasting betalen en mogen ze door een rechter worden veroordeeld als volwassenen. De 16- en 17-jarigen hebben allerlei plichten en veel rechten, maar het belangrijkste recht in een democratie ontbreekt: stemrecht.

Arbitrair

Dat deze jongeren bij verkiezingen niet mogen meebeslissen over hun eigen toekomst is naar onze mening willekeurig, arbitrair en bovendien geeft het het verkeerde signaal. Het aantal 50-plussers stijgt harder dan het aantal jongeren, en daardoor groeit ook hun invloed bij verkiezingen. Steeds meer partijen pleiten bijvoorbeeld voor het verlagen van de AOW-leeftijd, wat een grote negatieve invloed heeft op de oudedagsvoorziening van huidige jongeren. Ouderen zijn in groten getale arm zijn, wordt er gezegd, terwijl uit cijfers blijkt dat er veel meer armoede onder jongeren heerst.

Jongeren moeten langer met de gevolgen leven van beleidskeuzes dan ouderen, en toch hebben zij er tot hun achttiende levensjaar bij verkiezingen niks over te zeggen. Wij vinden daarom dat jongeren vertegenwoordigd moeten zijn in de politiek en zelf op sleutelposities moeten meepraten en meebeslissen.

Tegenstanders van een lagere stemgerechtigde leeftijd werpen vaak de vraag op of jongeren van 16 of 17 jaar wel in staat zijn om te stemmen. Wij beantwoorden die vraag volmondig met 'ja'. Leeftijdsgrenzen zijn immers voor een groot gedeelte willekeurig. Jongeren van 16 en 17 jaar hebben bovendien ruim tien jaar onderwijs genoten en hebben daarmee een goede basis om weloverwogen beslissingen te maken.

Stimuleren

Daarnaast kan het verlagen van de stemgerechtigde leeftijd, in combinatie met voldoende aandacht voor politiek en burgerschap in het onderwijs, jongerenparticipatie sterk stimuleren. Wij vinden het tijd voor een brede discussie over het stemmen vanaf 16 jaar. Wij zijn daarom blij dat de kamerleden Jetten (D66) en Özütok (GroenLinks) Kamervragen hebben gesteld naar aanleiding van een verzoek van Zeeland en Friesland om voor de Provinciale Statenverkiezingen volgend jaar jongeren vanaf 16 jaar stemrecht te geven. Ondanks grondwettelijke bezwaren is het positief dat wordt verkend of ons democratisch stelsel op dit punt kan worden opengebroken en verbeterd.

Dit is hét moment om woorden om te zetten in daden. Wil de politiek jongeren serieus nemen, dan is het nodig hen letterlijk bij politiek te betrekken. In Rotterdam werd bij de verkiezingen voor de gebiedscommissies een proef gehouden om jongeren vanaf 16 jaar al stemrecht te geven. Wat ons betreft een fantastisch initiatief dat bij landelijke en Europese verkiezingen navolging mag krijgen. Geef jongeren hun welverdiende stemrecht!

Lees ook: Op Malta mag je al stemmen als je 16 bent

In Malta mogen jongeren sinds kort al op zestienjarige leeftijd naar de stembus. Oostenrijk zette als eerste EU-land deze stap en heeft er goede ervaringen mee.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden