Beeld Trouw

De vraag van Monic Slingerland

Gaat u fietsen als de benzineprijs stijgt?

Zodra de benzineprijs stijgt, tonen mensen zich van hun meest flexibele kant. Al snel na de aanslag op de olieinstallaties in Saudi-Arabië stonden er langere rijen dan anders bij de benzinestations. Binnenvaartschippers sloegen snel duizenden liters brandstof in bij bunkerschepen, was te zien op het NOS Journaal van maandagavond.

Een drone-aanval op olievoorraden in het Midden-Oosten heeft onmiddellijk effect in de Nederlandse polder. De automobilist voelt een dreigende aanslag op de portemonnee. Vandaar meteen die gang naar het tankstation. De wachttijd daar noopte tot enige overdenking. Stel dat de benzine 5 cent per liter duurder wordt. Dat scheelt per tankbeurt zo’n 2 euro. Op jaarbasis tikt dat toch aardig aan. Maar zit er niet ook een andere kant aan?

Accijnsverhoging op benzine wordt wel genoemd als een van de instrumenten om mensen uit de auto te jagen, de trein in. Of van de benzineauto naar de stekkerauto of de e-bike. Een middel om iets aan klimaatverandering te doen.

Zo bekeken zou een oliecrisis, of stijging van de prijs van olie en dus van benzine, ook een gunstige kant kunnen hebben. Als de prijzen aan de pomp flink stijgen, gaan sommige ‘fossiele’ automobilisten wellicht op een ander vervoermiddel over. Dat is gunstiger voor het milieu.

Er zitten wat losse eindjes aan die gedachte

Hoe reëel is deze gedachte? Er zitten wat losse eindjes aan. Automobilisten wisten inderdaad niet hoe snel ze hun tank moesten volgooien. Maar hoe snel volgt de benzineprijs de verhoging van de olieprijs? Dat is grondig uitgezocht door datajournalist Stephan Okhuijsen. Hij maakte in 2017 een grafiek met daarin twee grillige lijnen. De ene is de olieprijs, de andere de prijs van de benzine. 

En wat blijkt: die twee volgen elkaar als een paar ballroomdansers. Ze gaan gelijk op, parallel in hun grilligheid. Als de olieprijs stijgt, gaat ook meteen de benzineprijs omhoog. In Nederland blijft de stijging beperkt tot niet meer dan 1 of 2 cent per liter, kregen we van deskundigen te horen. In België is de benzineprijs deze week met maar liefst 6 cent per liter gestegen.

Hoe dan ook, de oplaaiende olieoorlog drijft de prijs aan de pomp op. De automobilist trekt misschien de conclusie. Maar wacht eens even. De benzineprijs is nu al behoorlijk hoog, 1,77 voor euro95. Veel hoger dan die wel-eens geweest is. Ondanks dat hebben we met z’n allen toch vooral meer autokilometers afgelegd. Vorig jaar nog een record zelfs: 121,4 miljard kilometer. Een procent meer dan in 2017.

Je zou dus kunnen tegenwerpen dat die hoge prijzen geen invloed hebben op ons reisgedrag. Mensen blijven karren in hun benzineauto.

Toch is dat niet helemaal waar, laat alweer Stephan Okhuijsen zien. De benzineprijs is inderdaad gestegen, maar als je de inflatie meerekent, is die sinds 1970 juist behoorlijk stabiel. Dat biedt weer perspectief op een gedragsverandering van de automobilist, stel dat de prijsstijging aan de pomp doorzet.

Mijn vraag is: gaat u minder tanken als de benzine snel duurder wordt?

Stuur uw reactie van circa 150 woorden uiterlijk dinsdag 12 uur naar lezers@trouw.nl, voorzien van naam en adres. Een keuze uit de antwoorden verschijnt woensdag.

Monic Slingerland is chef opinie van Trouw. Elk weekend stelt ze een vraag aan de lezers, op woensdag verschijnt een selectie van de antwoorden.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden