OpinieChristelijk Gereformeerde Kerk

Eenheid van bovenaf opleggen kan niet meer in deze kerk

De christelijke gereformeerde synode moet aanvaarden dat verschillend gedacht wordt in deze kerk, betogen Leen van Dijke en André Rouvoet, leden van deze kerk.

Wij zijn verontrust over de gang van zaken in de Christelijke Gereformeerde Kerken (CGK). Dezer dagen wordt er op de synode over gevoelige vraagstukken gesproken. Dat we daar (nog steeds) over spreken, heeft onder meer te maken met de wijze waarop lang geestelijk leiding is gegeven. Het beroep op ‘de eenheid van de kerken’ heeft te dikwijls ongewenste vertraging in de besluitvorming gegeven. Dat breekt nu op. Ook is onvoldoende recht gedaan aan hoe de leden in deze tijd geloven en kerk-zijn beleven. In de gemiddelde gemeente is veel meer diversiteit dan besluiten van meerdere vergaderingen doen vermoeden.

De landelijke synode van de CGK ontleent haar bevoegdheid aan het afgesproken besturingsmodel. Maar daar ligt een probleem. Want volgens de orde die alle gemeenten verbindt, heeft de plaatselijke kerk(eraad) wel het laatste woord, maar moet ze zich tegelijkertijd voegen naar de besluiten van de synode. En dat wringt dus als de landelijke lijn een andere is dan wat lokaal tot heil van de gemeente gevonden wordt.

Zo zie je dat plaatselijke gemeenten in eigen verantwoordelijkheid en gewetensvol nieuwe stappen zetten en bijvoorbeeld ruimte bieden aan vrouwelijke ambtsdragers. Deze gemeenten wordt echter verweten dat ze daarmee buiten de ruimte treden die de synode bood.

De synode van deze week dreigt nu lokale kerken bindende standpunten op te leggen. We vrezen een verbod op vrouwelijke ambtsdragers, het inperken van ruimte voor praktiserende homoseksuelen en het ontnemen van mogelijkheden om plaatselijk de eenwording met andere kerken vorm te geven. Dat zal echter grote gevolgen hebben voor de loyaliteit van een brede kerkelijke achterban, omdat binnen tal van plaatselijke gemeenten over deze onderwerpen al lang niet meer eenduidig gedacht wordt.

Uit het kerkverband

Een aantal predikanten heeft inmiddels luid en duidelijk laten weten dat wat hen betreft ieder die buiten synodebesluiten om handelt uit het kerkverband moet worden gezet. Er is echter een grote, tot op heden ‘zwijgende’ groep (vermoedelijk zelfs de meerderheid in de CGK) die zich daarin niet herkent en zich er ook erg ongemakkelijk bij voelt. Zeker als daarbij ook nog eens hun ambtelijke integriteit en bijbelgetrouwheid in twijfel worden getrokken.

Dit alles raakt dus de houdbaarheid van de structuur, de verantwoordelijkheid en werkwijze in het kerkverband. Al lang bestaat er onvrede over dat er op de generale synode van een evenwichtige afspiegeling van de brede kerkelijke achterban geen sprake is.

Lokaal leidt dat tot de vraag waarom het vanzelfsprekend zou moeten zijn dat besluiten van deze synode, als besluiten van het ‘hoogste’ kerkelijke orgaan, aanvaard moeten worden. Daarbij moeten we ons als kerken niet (opnieuw) willen branden aan stellige (leer-)uitspraken. De geschiedenis van de kerk toont met gevoelige voorbeelden welke schade dit in kerk en Koninkrijk van God aanricht. Bovendien dient beseft te worden dat het grootste deel van de plaatselijke gemeenten die nu onder vuur liggen vanwege controversiële kwesties geestelijk vitaal en groeiend zijn. En dat deze gemeenten overwegend in de (grote) steden liggen.

Het ene nodige

Het is naar onze overtuiging een illusie dat we als kerken tot één leeswijze van de Schrift kunnen komen. Deze tijd vordert een herijkte definitie van ‘eenheid’ en ‘kerkverband’.

Daarbij hebben we ons te binden aan het ene nodige. Wij bepleiten een eenheid van kerken die verbondenheid aan het hart van de boodschap van genade waarborgt en ruimte laat waar op goede bijbelse gronden verschillende keuzes mogelijk zijn. 

Lees ook:

Komt de derde vrouwengolf bij de orthodoxen eraan?

Lang hebben orthodoxe protestantse kerken vrouwen geweerd als dominee en als lid van de kerkeraad. Er is verandering – en dat stuit op verzet, ook van vrouwen zelf. Vandaag vergaderen de gereformeerd-vrijgemaakten erover.

Bestuurders van kerkverband zijn verdeeld over de homovriendelijke opstelling van Zwolle

Het regionale bestuur van de christelijke gereformeerde kerken (CGK) is er nog niet uit of de kerkgemeente Zwolle in het kerkverband kan blijven. De gemeente ligt onder vuur om een relatief tolerante houding ten opzichte van homo’s.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden