Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Een kleine gedenksteen voor alzheimerpatiënt Jan Henk Rietema

Opinie

Cees van der Laan

© Maartje Geels
Brief van de hoofdredactie

Vandaag hebben we een bijzondere brief gepubliceerd van Jan Henk Rietema, een mens met de ziekte van Alzheimer. 

Niet op de gebruikelijke opiniepagina maar bijzonder genoeg voorin de nieuwskrant. "Graag had ik nog een aantal jaren door willen gaan", schrijft Rietema. "Mijn zoon zien opgroeien, genieten van de natuur, van mijn familie, reizen willen maken. Ik moest echter tijdig een besluit nemen. Het is niet anders. Op 7 mei ben ik gestorven."

Lees verder na de advertentie

Ik heb deze laatste alinea van zijn brief de afgelopen dagen rond Hemelvaart herhaaldelijk gelezen en ervaar deze - laat ik eerlijk zijn - als schokkend.

"Het is niet anders. Op 7 mei ben ik gestorven." In zijn eenvoud een onverbiddelijke boodschap, postuum nagelaten door een mens met alzheimer die de laatste fasen van deze afschuwelijke ziekte niet wilde afwachten.

In zijn brieven klinkt ook een protest door richting de politiek en de 'alz­hei­mer-in­du­strie'

Hij koos voor euthanasie nu hij nog wilsbekwaam was. "Mijn leven houdt op te bestaan, mijn levensruimte wordt te beperkt. Mijn leven is verworden tot lijden aan het leven. Met bijzondere dank aan de betrokkenheid en zorgvuldigheid van de Levenseindekliniek."

Aftakelingsproces

Het komt niet vaak voor dat iemand postuum een dergelijke brief via zijn zus stuurt aan de krant. Dat hij daarmee een bedoeling heeft is helder. Dat deed hij een jaar eerder ook toen hij zijn eerste brief naar de krant stuurde, die ook geplaatst werd. Hij beschrijft in heldere bewoordingen hoe de ziekte van Alzheimer zijn leven binnendringt. Ondanks liefdevolle verzorging wordt zijn wereld steeds kleiner en voelt hij zich eenzamer en eenzamer worden, zonder perspectief op genezing, een onverbiddelijk aftakelingsproces waarbij de mist steeds dikker wordt.

In zijn brieven klinkt ook een protest door richting de politiek en de 'alzheimer-industrie'. Ook al richt je de verzorging zo goed mogelijk in, met liefdevolle verzorgers, de ziekte schrijdt onverbiddelijk voort. Daarom moeten mensen met alzheimer in het beginstadium goed overwegen of ze euthanasie willen of dat ze het hele ziekteproces willen ondergaan, want er komt een fase aan dat je zo'n besluit niet meer kan of mag nemen, luidt zijn boodschap.

Trouw schrijft met regelmaat over de euthanasiepraktijk en de ziekte van Alzheimer. De brieven van Jan Henk Rietema brengen beide werelden indringend bij elkaar. Dat was voor ons de journalistieke reden om zijn laatste brief prominent te brengen, zoals we dat eerder deden met de open brief van programmamaker Jelle Brandt Corstius.

Het plaatsen van deze brief is geen pleidooi voor euthanasie

Nadenken 

We vroegen Bert Keizer zijn licht hierover te laten schijnen en we spraken met de zus van Rietema. De brief en de daarbij geplaatste artikelen stemmen tot nadenken en debat. Over de ziekte zelf, hoe je ermee om kan gaan als patiënt en verzorgende, en wat oplossingen kunnen zijn.

Wat het plaatsen van deze brief op een prominente plek niet betekent is een pleidooi voor euthanasie voor alzheimer-patiënten. Dat is geheel en al de individuele beslissing van Jan Henk Rietema.

De krant staat kritisch tegenover de groeiende euthanasie-praktijk, vooral als het gaat om wilsonbekwaamheid, psychisch lijden en 'voltooid leven', maar is niet tegen euthanasie als gevolg van ondraaglijk lijden. Dit ondraaglijk lijden ligt voor iedereen weer anders en is onderwerp van gesprek met artsen en familie.

Toch is het plaatsen van de brief ook een kleine gedenksteen voor Jan Henk Rietema. Hij werd gisteren gecremeerd.

Hoofdredacteur Cees van der Laan schrijft wekelijks over de discussies op de redactie en de keuzes van de krant. Lees hier meer brieven van de hoofdredactie.

Lees ook: Vlak voor zijn dood schreef alzheimerpatiënt Jan Henk Rietema (62) een laatste brief

De laatste wens van Jan Henk Rietema was euthanasie voor mensen met alzheimer of andere vormen van dementie bespreekbaar maken. Enkele uren voor hij stierf schreef hij deze brief.

Deel dit artikel

In zijn brieven klinkt ook een protest door richting de politiek en de 'alz­hei­mer-in­du­strie'

Het plaatsen van deze brief is geen pleidooi voor euthanasie