Echte man kiest niet voor geweld

Mannen worden geknipt bij herenkapper Schorem. Beeld ANP

Traditionele mannelijkheid is schadelijk voor vrouwen en mannen zelf, betoogt Jos van der Schot, vrijwillig medewerker bij Emancipator, organisatie voor mannen en emancipatie

Toen ik Mark Rutte tijdens de eerste persconferentie van het jaar hoorde zeggen dat hij “die lui het liefst allemaal persoonlijk in elkaar zou slaan”, moest ik denken aan het artikel dat op 3 januari in deze krant stond: ‘Op zoek naar de macho in jezelf’. Onze premier staat met zijn ouderwetse machodenken aan de verkeerde kant van de geschiedenis.

2019 zal, zo lees ik in dat artikel over de macho in jezelf, ‘het jaar van de man’ worden. Maar wat voor man? Het afgelopen jaar heeft Jordan Peterson veel aandacht gekregen voor zijn pleidooi voor de dominantie van de man en zijn veroordeling van het feminisme. Daar tegenover staat de man die, geïnspireerd door Ester Perel en Emancipator, zelfonderzoek doet naar wat het werkelijk voor hem betekent om man te zijn.

Driften

Premier Rutte kiest met zijn ‘stoere’ taal voor de ouderwetse machohouding van Peterson. Hij laat weinig zelfonderzoek zien, hooguit een poging zijn ‘mannelijke’ driften te onderdrukken. Hoe anders is de houding van de Rotterdamse burgemeester Ahmed Aboutaleb. Na afloop van de stille tocht tegen mannengeweld eind december, toonde hij boosheid én empathie. In Rotterdam zijn de afgelopen maanden drie vrouwen vermoord door hun mannelijke partner. Naast de harde hand voor ‘mannen met losse handjes’ kiest Aboutaleb voor het doorbreken van de oude ideeën over mannelijkheid. “Zijn onze jongens en meisjes wel zo opgeleid dat ze begrijpen dat (...) vrouwen zelf ­beslissen hoe ze door het leven willen gaan?”

De centrale vraag in het artikel draait om de betekenis die het woord ‘macho’ in deze tijd heeft. Machomannen, in de ouderwetse betekenis, proberen sterk over te komen, maar de vraag is of ze ook werkelijk sterk zijn, stelt de Amerikaanse auteur en trainer Jackson Katz in zijn boek ‘The Macho Paradox; Why some men hurt women and how all men can help’. Het getuigt van meer kracht als je als omstander geweld voorkomt, dan wanneer je geweld gebruikt.

Ik moedig, in navolging van Katz, mannen aan om andere mannen, met name vrienden, teamgenoten en familie, aan te spreken op hun houding en gedrag. De angst om in een vriendengroep of sportploeg als zwakkeling of homo te worden weggezet, houdt veel mannen tegen. En juist in deze peergroups is de kans het grootst dat je invloed hebt op het gedrag van anderen.

Inzicht

Dit inzicht dringt geleidelijk door in de mainstreamwereld. Wie de nieuwste reclame van Gillette, onder de veelzeggende titel ‘The best men can be’, ­bekijkt, ziet de man die Katz bedoelt. Een die ingrijpt bij pestgedrag van jongens en een die een vriend die een vrouw dreigt lastig te vallen, vriendelijk terugfluit – “Niet cool, man!”.

Mark Rutte is daarentegen de ouderwetse macho met de gebalde vuist en het gestrekte been. Die houding zal het probleem niet verkleinen, maar juist vergroten. Deze maand concludeerde de Amerikaanse vereniging van psychologen na veertig jaar onderzoek dat ‘traditionele mannelijkheid, gekenmerkt door stoïcisme, competitiviteit, dominantie en agressie, schadelijk is’. Het brengt schade toe aan vrouwen, aan mannen zelf en aan de samenleving als geheel.

Geweld is een probleem dat is veroorzaakt door mannen en ouderwetse mannelijkheid. Maar het merendeel van de mannen is niet gewelddadig. Mannen kunnen deel zijn van de oplossing. Zoals de mannen die massaal aanwezig waren bij de stille tocht in Rotterdam. Een echte man kiest niet voor geweld.

Lees ook:

Wordt dit het jaar van de man? Hij moet in elk geval aan de bak

Hoe ziet 2019 eruit? Niemand weet het, maar Trouw doet voorspellingen in de serie ‘het jaar van’. De eerste aflevering: wordt dit het jaar van de man?

Je mag een alfamannetje zijn, zegt Jordan Peterson

Kan de moderne man nog wel man zijn? De Canadese psycholoog Jordan Peterson ziet dat masculiniteit in de verdrukking raakt. Klopt dat?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden