Opinie Natuurbeheer

Echt natuurlijk en gezond bos vraagt om rust in de tent, niet om beheer

Zelfs in deze tijden van klimaatcrisis en ontbossing hoor je weinig over natuurontwikkeling van beukenwouden. Waarom eigenlijk niet, vraagt lezer Koert Braches zich af.

In Helden ligt een stuk kale bosgrond dat moet uitgroeien tot natuurlijk bos. Voor een volstrekte leek op het gebied van bosbouw een uitdagend zeer langetermijndoel. Van de aardrijkskunde­lessen weet ik nog dat in onze streken bos het natuurlijke eindstadium is van ieder stuk grond dat aan zijn lot wordt overgelaten. Fascinerend.

En nu val ik van de ene verbazing in de andere over de Nederlandse kijk op bos. Het hele idee al dat een gedund bos met jonge bomen een gezond bos is. Bosbeheerders die Amerikaanse vogelkers te lijf gaan met Roundup en daar dan ook nog subsidie voor krijgen!

Echt natuurlijk en gezond bos vraagt om rust in de tent, niet om beheer. Patrick Jansen schreef er al over (Trouw, 24 mei). Toegegeven: in plaats van rustig af te wachten heb ik de kettingzaag gepakt om de Amerikaanse vogelkers wat op achterstand te zetten. Ook ben ik aan de slag gegaan met eikjes uit Doorn en honderden kwekerijbeukjes. Die beukjes waren anders vast in een keurige haag verwerkt, maar leggen nu hopelijk de basis voor de Heldense Beukenbossen van de toekomst.

Marker Wadden

Natuurontwikkeling als utopie. Daar ben ik niet op tegen. Ik smul van projecten als de Marker Wadden. Ook het idee achter stuifzandgebieden op de Utrechtse Heuvelrug snap ik. Maar is de oertoestand van de meeste grond in ­Nederland niet loofbos? Zelfs in tijden van klimaatcrisis en ontbossing hoor ik niets over natuurontwikkeling van beukenwouden. Of toch? Enkele jaren terug kondigde de bos- en houtsector massale wouden voor het klimaat aan (Trouw, 24 oktober 2016). Ik wacht met belangstelling op de uitvoering.

Opvallend vind ik dat de initiatiefnemers die 100.000 hectare nieuw bos vooral zien als Nederlandse houtvoorraad. Geen woord over bossen die als low-tech CO2-opslag voor de eeuwigheid aan hun lot worden overgelaten.

Je bent zo vijftig jaar verder voor een beuk iets voorstelt, voor een oerbos zelfs honderden jaren. Natuurlijk beukenbos bestaat nu eenmaal vooral uit beuken: door het weinige licht is er nauwelijks ondergroei. Vergelijk dat eens met de snelle, zichtbare soortenrijkdom van natte natuurontwikkeling. Bos is simpelweg niet dynamisch en sexy genoeg.

Maar gelukkig is er nog de houtproductie. Die kan het grondbeslag van bossen nog een beetje rechtvaardigen. En laten bomen na zo’n twintig jaar nou net stammetjes van een mooie dikte opleveren voor al die hippe houtkachels…

Lees ook: 

Schoffelen, omspitten, verkavelen: bomen krijgen in Nederland geen kans om oud te worden

Echt monumentale bomen zijn er in Nederland nauwelijks. Op tal van plaatsen komen burgers in het geweer tegen houtkap. ‘Het rooien van stukken zo groot als voetbalvelden is niet meer van deze tijd.’

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden