Opinie

Draai de Europese geldkraan dicht, misschien luistert Orbán dan

De Hongaarse premier Viktor Orbán gaf vorige week een speech in het Europees Parlement. Dat stemde voor een strafprocedure tegen Hongarije. Beeld AP

Om premier Orbán en de zijnen pijn te doen, is zwaarder geschut nodig: zet EU-subsidies stop, schrijft Levente Vervoort, studente Europese studies.

Woensdag nam het Europees Parlement Judith Sargentini's motie aan om artikel 7 van het EU-verdrag te activeren tegen Hongarije. Premier Orbán en zijn Fideszpartij zullen er niet wakker van liggen. Orbán weet immers dat een groot deel van de Hongaren juist vanwége zijn grote mond tegen de EU op hem heeft gestemd.

Artikel 7 behelst een ellenlange bureaucratische besluitvormingsprocedure. Zelfs als het lukt het artikel daadwerkelijk toe te passen, raakt Hongarije alleen zijn stem kwijt aan de Europese vergadertafels. Maar in meestemmen zijn Orbán en de zijnen helemaal niet geïnteresseerd. Fidesz-ministers buigen dagelijks alle uitlatingen van Europese politici om tot aanvallen op de Hongaarse soevereiniteit en cultuur. De artikel-7-procedure nemen ze er graag bij.

Waarom pleit Orbán niet voor een 'Huxit' en wil hij onderdeel blijven van een unie die 'de Hongaarse natie afperst en lastert'? Het antwoord is: geld, in de vorm van subsidies.

Hongarije is altijd al een van de grootste netto-ontvangers van Europees geld geweest. Sinds het brexitreferendum doen de Britten er alles aan om nog onderdeel te mogen blijven van de Europese vrije markt. In Londen wordt niet gemaald om EU-stemrecht, zolang men gebruik mag blijven maken van goedkope arbeidskrachten en tolvrije handel met het continent.

Het Verenigd Koninkrijk was niet alleen een van de grootste nettobetalers, de Britse economie heeft ook het meest geprofiteerd van nieuwere lidstaten als Hongarije.

Niet sterk genoeg

De Hongaarse economie daarentegen is niet sterk genoeg om op eigen houtje verder te gaan. Zonder EU-subsidies (3 miljard per jaar) stort de Hongaarse economie van de ene op de andere dag in elkaar. Niet alleen zouden Orbán en de zijnen risico lopen hun draagvlak te verliezen, ook zijn het precies deze subsidies die de corrupte regering verdeelt onder een handjevol machtige oligarchen.

Sargentini's rapport laat goed de ernst van de politieke situatie in Hongarije zien. De Hongaren zelf zijn allang bekend met het nepotisme van de Fidesz-partij, maar veel Orbán-stemmers accepteren de corruptieschandalen in ruil voor wat Orbán hen biedt: een waterdicht, volksnationalistisch verhaal over een verzonnen cultuuroorlog, gecombineerd met economische cadeautjes voor zijn achterban - de witte, Hongaarse middenklasse buiten Boedapest.

De artikel-7-procedure zal Orbán dus niet doen wankelen. Zolang hij EU-geld krijgt, blijft Orbán de EU graag uitdagen. Subsidies afpakken is nog nooit gebeurd, maar het wordt tijd dat de EU ook maar eens realpolitik gaat bedrijven bínnen haar eigen grenzen.

Vies spel

In Brussel schreeuwen Europese politici moord en brand over het vluchtelingenbeleid en de grensbewaking van Hongarije, maar tegelijkertijd speelt de EU ook vies spel om migranten in Libië, Turkije en elders in het Midden-Oosten en Noord-Afrika te houden. Orbán had een punt, toen hij in het EP verklaarde dat 'Europa zijn eigen grenswachters veroordeelt'. Als het op migratie aankomt, doet de EU niet echt onder voor Orbáns Hongarije. Dus pleitte Juncker woensdag voor een Europees grensleger. De artikel-7-procedure zal jaren duren met weinig resultaat, terwijl de EU Orbáns vriendelijke vijand blijft.

Lees ook:

Waarom Orbán nu pas wordt aangepakt

Premier Orbán is in Hongarije hard op weg naar alleenheerschappij. Hij kon binnen de EU lang ongestoord zijn gang gaan.

Een politieke dreun voor Hongarije: het Europarlement stemt voor een strafprocedure

Het Europees Parlement stemt voor een strafprocedure tegen lidstaat Hongarije. De regering-Orbán noemt de stemming in Straatsburg frauduleus. De uitslag is een grote overwinning voor GroenLinks-politica Judith Sargentini (GroenLinks). 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden