Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Door iedereen behalve zichzelf de schuld te geven, blokkeert Erdogan de uitweg

Opinie

Trouw

© EPA
Commentaar

De grote waardedaling van de Turkse lira kun je beschouwen als een normale correctie op basis van gangbare economische wetten. Maar de manier waarop de Turkse president de valutacrisis aanpakt, maakt de zaak complex.

De financiële markten verloren hun vertrouwen in de veerkracht van de economie, na jaren van economische groei.

Lees verder na de advertentie

Die is grotendeels gefinancierd met buitenlands kapitaal en aangejaagd door de Turkse staat, die de sluizen openzette voor investeringen in woningbouw, industrie en infrastructuur.

De Turkse bevolking, de staat, buitenlandse investeerders en financiers hebben allemaal geprofiteerd van die groei. Dat er vervolgens onzekerheid in de financiële markten ontstaat over de terugbetaling van de buitenlandse schulden (ter waarde van 450 miljard dollar) en een oplopende inflatie (naar tien procent) is vervelend, vaak pijnlijk, maar niet bijzonder.

De waarde van de nationale munt daalt, de import wordt duurder, investeringen lopen terug én de werkloosheid loopt op. Een situatie waar veel landen tegenaan lopen, vooral als ze hard zijn gegroeid. De oplossing is meestal de rente verhogen, fors bezuinigen en schulden afbouwen. De rekening hiervoor wordt doorgaans bij de bevolking gelegd, pijnlijk dus.

Turkije is een one-man-show van een president die alles en iedereen de schuld geeft en zelf buiten schot blijft

Internationaal complot

De aanpak van de Turkse valutacrisis wordt echter complexer door de houding van de Turkse president. Erdogan is in de afgelopen jaren uitgegroeid tot een autoritaire, nationalistische leider die weinig tegenspraak duldt. Zijn optreden tot nu toe heeft het afnemende vertrouwen van internationale investeerders en financiers eerder verder ondermijnd dan hersteld.

Zo is volgens hem de val van de lira veroorzaakt door een internationaal complot tegen Turkije. Hij maakt ruzie met de Amerikaanse president Trump die vervolgens forse importheffingen oplegt op Turks staal en aluminium. Een voor de markt logische maatregel om de inflatie tegen te gaan – renteverhoging – sluit hij vooralsnog uit. Daarnaast heerst er grote onzekerheid over de onafhankelijkheid van de Turkse centrale bank en benoemde hij recent zijn schoonzoon tot minister van financiën. Zaken die geen vertrouwen wekken bij internationale financiers.

Daar komt bij: in de afgelopen jaren heeft hij de democratische instituties en de onafhankelijke rechtspraak in meer of mindere mate afgebroken en onder zijn invloed gebracht. Van zijn tegenstanders zijn grote ondernemingen afgepakt. Media heeft hij onder zijn controle gebracht.

Turkije is nu een one-man-show van een president die alles en iedereen de schuld geeft en zelf buiten schot blijft. Dat is bepaald geen goed recept voor het herstel van vertrouwen in tijden van crisis.

In het commentaar leest u de mening van de krant, verwoord door leden van de hoofdredactie en senior redacteuren.

Lees ook: 

Wie schiet Erdogan te hulp?

De Turkse president is gewend om in tijden van geopolitieke crisis oude vetes bij te leggen, maar op de financiële markten gelden andere wetten.

Deel dit artikel

Turkije is een one-man-show van een president die alles en iedereen de schuld geeft en zelf buiten schot blijft