null Beeld

CommentaarMark Rutte

Dit land lijkt toe aan een premier die een stip op de horizon kan zetten

Redactie Trouw

Vanaf vandaag is Mark Rutte de langstzittende premier van Nederland. Het is een prestatie op zich om na dertig jaar oud-premier Ruud Lubbers (CDA) van deze troon te stoten.

Toen Lubbers in 1992 de langstzittende premier werd, kreeg hij alom felicitaties, zelfs van de Amerikaanse president George Bush en de Duitse bondskanselier Helmut Kohl. De CDA’er werd geroemd om zijn intelligentie, politieke instinct en betrouwbaarheid. En oud-premier Dries van Agt zei: “Zelfs onder het gunstigst denkbare gesternte kan geen sterveling gedurende een vol decennium premier blijven dan uit kracht van kwaliteiten die 24 karaats zijn. Ruud heeft die talenten en stelt ze met allure tentoon.”

Rutte heeft politiek talent, is uiterst toegankelijk en weet mensen voor zich te winnen. Maar zo bejubeld als Lubbers wordt hij niet. De 55-jarige premier regeert ook in een veel lastiger periode. Kiezers zijn op drift, er is grote politieke versnippering, polarisatie en wantrouwen tegen instituties. Toch weet Rutte – net als Lubbers – tot nu toe behendig en slim te laveren langs de vele politieke mijnenvelden.

Felicitaties vindt Rutte onnodig. Dat hij nu de langst zittende Nederlandse premier is, noemt hij zelf ‘maar een voetnoot in de geschiedenis’, die geen aandacht behoeft.

Zijn rol is niet klein

Dat is typerend voor deze premier, die zichzelf klein maakt als dat nodig is. Dat was jarenlang ook zijn grote kracht, waarmee hij politiek veel voor elkaar kreeg zonder zelf klappen te krijgen. Maar zijn rol is niet klein. Rutte is juist de spin in het Nederlandse politieke web. Wie in Den Haag positie of macht ambieert, kan niet om de liberaal heen. En pragmatisch als Rutte is, heeft hij laten zien zowel over rechts als over links te kunnen regeren.

De laatste tijd heeft Rutte het moeilijker. De affaires (toeslagen, Groningen) sleept hij achter zich aan. Ze worden maar niet opgelost. En zijn ‘leugentjes’ worden hem nagedragen. Kritiek die hij eerst makkelijk van zich afschudde, blijft nu wel kleven.

Zelf is de VVD-leider echter nog lang niet klaar met zijn job, zo zei hij recent tegen journalisten. Hij heeft immers de ‘mooiste’ baan die er is, al voegde hij daar ironisch aan toe wel ‘het gevoel te hebben op de helft van zijn periode te zitten’.

Maar niet iedereen ziet de humor hiervan. Er wordt in en buiten het parlement geregeld gesproken over de ‘houdbaarheidsdatum’ van de premier. Daar bleek overigens nog niets van bij de recente gemeenteraadsverkiezingen, waar de VVD opnieuw de grootste landelijke partij werd. Maar er zijn nu zoveel crisissen tegelijk, er is zoveel onzekerheid, dat er behoefte ontstaat aan wat meer visionair leiderschap. Dit land is misschien wel toe aan een premier die een stip op de horizon kan zetten.

Het commentaar is de mening van Trouw, verwoord door leden van de hoofdredactie en senior redacteuren.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden