Discussie kinddossier vol met onjuiste feiten

De jeugdwethouders van de vier grote steden vinden dat het plan van minister Rouvoet voor een Elektronisch Kind Dossier (EKD) niet ver genoeg gaat. Dat stelde wethouder Leonard Geluk van Rotterdam donderdagochtend voor het Radio 1-journaal. ANP Photo

In tegenstelling tot de verhalen is privacy bij het EKD goed beveiligd. En er staan alleen relevante zaken in.

Een stuk op Podium zoals die van theoloog Frank Bosman in Trouw van vorige week is een zoveelste illustratie van hoe een debat op basis van onjuiste feiten kan worden gevoerd. De onzuivere, gehypte discussie rond het Elektronisch Kind Dossier (EKD) moet de wereld uit worden geholpen.

Als altijd bij een hype praat iedereen elkaar na, zonder het werkelijke achterliggende verhaal te verifiëren, waardoor de feiten worden verdrongen. Het is tijd voor een ontnuchtering in de discussie rond het EKD. Het dossier is namelijk niet van de Staat, niet van minister Rouvoet van jeugd en gezin, maar van ouder en kind en de behandelende professional in de jeugdgezondheidszorg (die we voor het gemak JGZ-professional noemen). Voor alle duidelijkheid: dat zijn degenen die werken op het consultatiebureau en op scholen, jeugdartsen en jeugdverpleegkundigen.

Als brancheorganisaties zijn wij ernstig teleurgesteld in de ridiculisering van het debat, waarin onze JGZ-professionals op een kwalijke manier worden weggezet: zij zouden zoveel mogelijk informatie verzamelen en willen vastleggen in een dossier. Het tegendeel is waar. De professionals stellen ouders en hun kinderen weliswaar preventieve vragen, die zowel door de wetenschap als het veld zijn ontwikkeld, maar gebruiken deze voornamelijk als toetsing van hun (eerdere) waarnemingen. Wanneer het niet relevant is, blijven vervolgvragen achterwege.

Deze werkwijze is noodzakelijk om de ontwikkeling van een kind over een langere periode te kunnen volgen en in te kunnen grijpen als dat nodig blijkt, bijvoorbeeld door te verwijzen naar een specialist. In ruim 85 procent van de gevallen blijkt er helemaal niets of weinig aan de hand te zijn. In die overige 15 procent is het noodzakelijk in het belang van het kind er tijdig bij zijn. Het EKD is hierbij een (hulp)middel van onze JGZ-professionals, ofwel het veld. Minister Rouvoet ondersteunt de ontwikkeling van dit dossier in zijn beleid en gezamenlijk werken we keihard aan dat ene motto waar het allemaal om te doen is: geen kind buiten beeld.

Het EKD is een elektronische versie van een papieren dossier, dat al jaren bij wordt gehouden in de jeugdgezondheidzorg. Niet meer en niet minder. Het grote voordeel van het digitale dossier is dat de gegevens goed overdraagbaar zijn voor de JGZ-professional, bijvoorbeeld bij een verhuizing. Kinderen verhuizen steeds vaker en hebben ouders op verschillende locaties. Met een digitaal dossier heeft en houdt de jeugdgezondheidszorg de groei en ontwikkeling van elk kind in beeld. Echter, bij de huidige discussie gaat het niet meer om het kind en zijn gezondheid, maar om de gegevens van de zogenoemde basisdataset (BDS) waaruit het EKD bestaat. Deze dataset is geen vragenlijst, zoals vaak wordt gesuggereerd, maar bevat de invulmogelijkheden voor gegevens die over een kind kúnnen (en dus niet móeten) worden vastgelegd, en alleen dan als daartoe aanleiding bestaat.

Uiteraard voldoet het EKD aan de allerhoogste vastgestelde privacyeisen. Dit geldt ook voor de beveiliging van de systemen waarin gegevens worden vastgelegd. Omwille van de privacy worden deze gegevens nooit zomaar vrijgegeven: inzage is alleen toegestaan op grond van een relatie tussen behandelaar en cliënt. Dus alleen de JGZ-professional die het kind begeleidt en regelmatig ziet en spreekt heeft toegang tot dit dossier. Met de digitalisering verandert die bescherming niet. Het is absoluut uitgesloten dat een willekeurige zorgverlener, instantie of – zoals wel gesuggereerd wordt - de overheid een dossier kan inzien. Van het vastleggen van allerlei zaken en items die geen verband houden met de ontwikkeling van het kind is eveneens geen sprake. Het is belangrijk dit goed voor ogen te houden in de discussie.

Het EKD is een belangrijk middel van de JGZ-sector om te voorkomen dat kinderen buiten beeld raken. Juist dit digitale dossier biedt de mogelijkheid om op een zorgvuldige, uniforme en veilige manier een kind te kunnen volgen in zijn of haar ontwikkeling. De wetenschap dat hierdoor kan worden voorkomen dat kinderen buiten beeld raken en onze JGZ-professionals hier dagelijks hard aan werken, ontnuchtert ons inziens de discussie van afgelopen weken.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden