Commentaar Werkgroep-Van der Staaij

De zelfbeperking van Kamerleden is vooral een vrome wens

De werkgroep-Van der Staaij constateert dat een effectievere Tweede Kamer een cultuurkwestie is. Dat is nu ook precies de reden dat de opdracht van de werkgroep, het ontwerpen van een nieuwe vergaderorde voor de Tweede Kamer, gedoemd was te mislukken.

De werkgroep, onder leiding van SGP-fractievoorzitter Kees van der Staaij, kwam woensdag met haar voorstellen. Belangwekkend wellicht, maar zeker niet de voorstellen die de Tweede Kamer effectiever zullen maken in haar controlerende en mede-wetgevende taak.

De werkgroep was, om overigens te verdedigen redenen, breed samengesteld. Dat betekent in dit geval dat ook de kleinere fracties ruim vertegenwoordigd waren. Juist die kleinere fracties, geef ze eens ongelijk, zaten als een bok op de haverkist om te voorkomen dat hun rechten op bijvoorbeeld het aanvragen van debatten en het indienen van moties zouden worden ingeperkt.

Monddood maken

Daarmee is ook het centrale probleem van een andere debatcultuur in de Tweede Kamer benoemd: elke verandering kan al snel worden uitgelegd als een poging de kleinere, nieuwe partijen monddood te maken.

Zolang er wordt gesproken over een partijkartel dat moet worden doorbroken, zoals Forum voor Democratie graag doet voorkomen, zal er niet snel een brede consensus ontstaan in de volksvertegenwoordiging die echte verandering mogelijk maakt.

De democratie is, niet alleen in Nederland uiteraard, verworden tot een televisiedemocratie en daarmee tot een spektakeldemocratie. De werkgroep constateert terecht dat Kamerleden veel te veel uit zijn op debatten in de plenaire zaal. Het meer gedetailleerde handwerk in de gespecialiseerde commissies van de Kamer komt daarmee onder druk te staan.

Gemiste kans

De lijst met nog te voeren spoed- of andere debatten is schier eindeloos. Zelfs als in acht wordt genomen dat kleine fracties in de werkgroep participeerden om verandering tegen te houden, is het onbegrijpelijk en een gemiste kans dat het voorstel van de staatscommissie-Remkes wordt afgewezen. Die commissie stelde voor het aantal Kamerleden dat een aanvraag voor een spoeddebat dient te steunen te verhogen van dertig naar vijftig. De werkgroep wil niet verder gaan dan de termijn waarin een dergelijk debat plaats moet vinden te beperken tot 36 weken. Dat zal de beschamend lange lijst nu niet bepaald inperken.

De werkgroep stelt eigenlijk dat, omdat het een cultuurkwestie is, een effectievere volksvertegenwoordiging afhangt van de zelfbeperking van Kamerleden. Kamerwerk is echter verworden tot een permanente verkiezingscampagne. En dus is zelfbeperking vooral een vrome wens.

Het commentaar is de mening van Trouw, verwoord door leden van de hoofdredactie en senior redacteuren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden