null

OpinieMigratiecrisis

De visies van Trump horen niet thuis in het Europees Parlement

Beeld Trouw
Goos Minderman en Ineke Bakker

Soms zit Trump in het Europees Parlement. Hij hoort er niet, maar zijn geest van valse voorlichting en platte ineffectieve maatregelen waart er rond. Zie bijvoorbeeld de plotselinge steun voor het bouwen van muren en hekken aan Europese buitengrenzen (Trouw, 2 februari).

Die zijn bedoeld om onze welvaart te beschermen tegen de toestroom van mensen in nood uit gebieden waar oorlog of droogte vaak het gevolg zijn van ons westerse handelen. Hekken: vier of vijf meter hoog met punten of prikkeldraad. In 2019 stond er 900 kilometer hekwerk aan Europese grenzen, nu meer dan 2000 kilometer. Meer dan Trump ooit heeft gebouwd.

En er lijkt nu Europese subsidie te komen om de omheining te vervolmaken. Het is een gotspe dat parlementsleden de solidariteit met de grenslanden wél bepleiten bij de bouw van hekken en niet bij de opvang van mensen. Het is ook een illusie om te denken dat hekken mensen tegenhouden. Op weg naar een beter bestaan, na weken en maanden van ontberingen en gesteund door familie, is het niet zo dat men denkt: ‘Ach een hek: het is blijkbaar niet de bedoeling dat ik passeer. Ik keer maar weer om.’

Investeren in afschrikking

Elke dag komen er mensen onderdoor, overheen of langs. Gewond, gekneusd en vervallen. Aan wie het juridisch onbetwiste recht op de aanvraag van bescherming wordt onthouden. Gedreven door mensenhandelaren of staten als Wit-Rusland over het hek gejaagd: niet één keer, soms wel tientallen keren.

Grenshekken hebben twee doelen. In de eerste plaats het verwonden van mensen in nood die rechtmatig een toevlucht zoeken in landen die zo rijk zijn, dat ze miljarden in de bescherming ervan kunnen investeren. Investeren in afschrikking heet dat. In de tweede plaats dienen hekken ervoor dat de passage van die mensen zó goed zichtbaar is dat je hen ervan af kunt schieten als de camera’s niet toekijken. Zo zijn er al sinds 1994 48.600 slachtoffers gevallen aan de Europese buitengrenzen, ook de zee: ze zijn opgetekend in lange lijst die jaarlijks wordt aangevuld op de European Asylum Conference. En ieder jaar herdenken wij hen, ieder jaar is de lijst langer. Mensen die maar één ding hebben geprobeerd: de grens naar vrijheid, veiligheid of vooruitgang passeren.

Migratie hoort bij het leven. Dat is altijd zo geweest. Maar ons begrip voor gastvrijheid is veranderd: van een deugd tot een last. De oorzaken van migratie zijn veelal het gevolg van westerse politiek rond grondstoffen, klimaatverandering of koloniaal verleden. En ja, migratie is dus een deel van het zelf gecreëerde rendement op eigen handelen. Voor preventie van migratie is het helaas al grotendeels te laat. Toch zou dit nog steeds de beste invalshoek zijn om echt verantwoordelijkheid te nemen. Maar de westerse landen lieten de rekening recent bij de klimaattop in Sharm-el-Sheikh onbetaald achter.

Humanitaire corridors

Het kan best anders: investeren in toegang, waardoor eerder uitsluitsel over het verblijfsrecht wordt gegeven en ellendige wachttijden in opvangkampen worden voorkomen. Het Europees Migratiepact, dat nu in het Europees Parlement ligt, duidt daar op.

In plaats van wachten wie zich aan de grens meldt, kunnen we werken aan de humanitaire corridors. Zo reguleren we het opnemen van groepen die echt hulp nodig hebben en waar toegang, reis en opvang als een logische keten aan elkaar gekoppeld zijn. Of lokale initiatieven steunen waarin overheden, kerken, werkgroepen en zorgorganisaties aangeven dat zij plaats hebben. We zien in Nederland die initiatieven groeien, maar Den Haag doet er niets mee.

Er zal altijd ongereguleerde migratie zijn. Zo zijn ook wij eerder op deze plek gekomen. Ooit. Toen er nog geen hekken waren.

Ineke Bakker is voorzitter van werkgroep vluchtelingen van de Raad van Kerken in Nederland

Goos Minderman is voorzitter van Europese netwerk van christelijke vluchtelingenorganisaties (CCME)

Lees ook:

Het EU-hek om Europa wordt een steeds serieuzer plan

Jarenlang was het taboe, maar in Brussel wordt nu serieus gepraat over grenshekken en -muren aan de rand van Europa. De grootste Europese familie, de christendemocratische EVP, is sinds woensdag uitgesproken vóór. Ook de Europese Commissie is niet langer tegen.

Nederlandse houding in het migratiedebat is schadelijk voor de Europese eenheid

De starre opstelling van landen in Noord- en West-Europa staat hervorming van het Europese migratiebeleid in de weg. Dat maakt de EU kwetsbaar, schrijft Tom Stuivenberg. Hij studeert internationale veiligheidsstudies aan de Nederlandse Defensie Academie.

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2023 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden