null Beeld

CommentaarPartijcultuur

De storm in het CDA is nog niet overgewaaid

Het schaamrood moet bij menig CDA’er op de kaken hebben gestaan afgelopen weekend. De commissie-Spies concludeerde snoeihard dat gebrek aan een herkenbaar christendemocratisch programma, te grote ego’s, achterklap en een amateuristisch bestuur de redenen zijn van de verkiezingsnederlaag.

De ruwe omgangsvormen van de samenleving zijn helaas geïmporteerd in het CDA, reageerde een provincievoorzitter somber. Hij heeft een punt. In de politieke arena zijn fatsoenlijke en respectvolle omgangsvormen tegenwoordig meer uitzondering dan regel.

In Limburg en Brabant kunnen ze erover meepraten. Daar buitelen politieke ego’s al langer over elkaar heen met venijnige ruzies. Sinds de laatste verkiezingen telt de Tweede Kamer achttien fracties en worden ook de Haagse debatten gedomineerd door elkaar persoonlijk de maat nemen om publieke aandacht te krijgen. Terwijl er een lange lijst aan maatschappelijke thema’s dringend wacht op politieke besluitvorming, is het persoonlijke belangrijker geworden dan inhoud. Het bestaansrecht van politieke volksvertegenwoordigers is het dienen van het algemeen belang, maar dit adagium lijkt vergeten.

Bij het CDA komen de ruwe omgangsvormen des te harder aan, omdat de partij haar bestaansrecht baseert op normen en waarden. Spies wijt de situatie aan het langdurige machtsvacuüm sinds het vertrek van partijleider Sybrand Buma en de amateuristische lijsttrekkersverkiezing. Daardoor viel de partij in kampen uiteen.

De ombudspolitiek van Omtzigt

Dat is een treurig beeld van wat ooit de grootste partij in het land was. Het gaat daarbij om meer dan alleen ego en imago. Het rapport verhult dat er diepgaande meningsverschillen bestaan over de te varen koers van het CDA. Spies benoemt wel dat de diversiteit aan standpunten tot onduidelijkheid bij de kiezer heeft geleid. En ze adviseert om het rapport Zij aan Zij van het wetenschappelijk instituut te concretiseren.

Maar Spies zegt niets over het effect van de koerswijziging die Hoekstra bij zijn aantreden inzette. Met zijn slogan ‘Nu doorpakken!’ en zijn ‘New Deal’ veranderde Hoekstra het verkiezingsprogramma van De Jonge op cruciale punten. Terwijl De Jonge een gematigde middenkoers had ingezet, keerde Hoekstra terug naar de centrumrechtse koers.

En geen woord wijt Spies aan het pleidooi van de inmiddels opgestapte Pieter Omtzigt, om als CDA meer aan ombudspolitiek te doen en een nieuw sociaal contract met burgers te sluiten. De vraag welke koers het CDA moet varen splijt de partij al te lang. Het is een gemiste kans dat de commissie daar zo weinig aandacht aan besteedt. Daardoor zal de storm in het CDA met het rapport-Spies nog niet over zijn.

Het commentaar is de mening van Trouw, verwoord door leden van de hoofdredactie en senior redacteuren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden