CommentaarSociale werkplaatsen

De sociale werkplaats is onvermijdelijk

Het idee was goed, maar de uitvoering ingewikkeld. Wie minder goed kan meekomen op de arbeidsmarkt verdiende een andere benadering, was in 2015 de gedachte. De oude sociale werkplaatsen werden uitgekleed, nieuwe arbeidsgehandicapten moesten vaker en sneller naar regulier werk worden geholpen.

Inmiddels is duidelijk dat de instroom van arbeidsgehandicapten bij reguliere werkgevers nauwelijks lukt. Zelfs op het hoogtepunt van de economie, toen er sprake was van een minimale werkloosheid, lukte dat maar mondjesmaat. Ook de overheid kwam er als werkgever niet aan toe. De belasting van deze werknemers bleek voor bedrijven en organisaties te groot, of de mogelijkheden van heel veel arbeidsgehandicapten toch te beperkt, het is maar hoe je het bekijkt. Hoe dan ook was het geen succesvolle operatie.

Inmiddels is daarnaast duidelijk geworden dat de SW-bedrijven, zoals ze nu heten, vrijwel allemaal met verlies draaien. Het kost meer geld om mensen met een arbeidsbeperking te laten werken dan er binnenkomt aan subsidies en inkomsten uit die arbeid. En de verschillen tussen gemeenten zijn groot; iedere regio lijkt wel een andere aanpak te hebben. Niemand heeft overzicht en welke vorm van arbeidsondersteuning het beste werkt is onduidelijk. De mensen zelf doen grotendeels hetzelfde werk, maar onder mindere arbeidsvoorwaarden.

Niet alles is in praktijk ook uitvoerbaar

Dit probleem doet enigszins denken aan de discussie rond het passend onderwijs. Ook daar was de inzet niet verkeerd: kinderen die moeilijk leren of een beperking hebben, zouden maximaal moeten meedraaien in het reguliere onderwijs om hun kansen op een goede deelname aan de samenleving te vergroten. Onlangs werd duidelijk dat dit niet eenvoudig is. De ondersteuning van scholen, leraren en ouders is onvoldoende gebleken, en er zijn zoveel partijen bij de plaatsing betrokken dat het in praktijk vaak lastig te organiseren is. Ook daar lijkt de wal het schip te keren: niet alles wat wenselijk is en in theorie mogelijk, blijkt in praktijk ook uitvoerbaar.

In de samenleving zullen altijd groepen zijn die vanwege beperkingen niet volledig kunnen meedraaien en slechts in een speciale omgeving floreren. Het opheffen van de sociale werkplaatsen oude stijl blijkt net als het inperken van het speciaal onderwijs niet de oplossing waar velen op hadden gehoopt. De deuren van de sociale werkplaatsen weer openstellen voor nieuwe mensen met een grote arbeidsbeperking – al dan niet in ‘nieuwe stijl’ zoals het CDA en de SP hebben voorgesteld – is dan ook een logische stap. Het zal niet goedkoop zijn, maar als de alternatieven niet werken, verdienen ook de zwakkeren in de samenleving volwaardige steun.

De mening van de krant, verwoord door leden van de hoofdredactie en senior redacteuren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden