Commentaar

De samenleving moet zich nog even inhouden

Kan de samenleving zich inhouden? Nu het aantal coronabesmettingen weer gestaag oploopt, is de vraag hoe sterk het gedrag van burgers kan worden beïnvloed met vrijwillige oproepen. Het kabinet scherpt ook enkele maatregelen aan, maar legt de bal nog grotendeels bij de Nederlanders zelf. In de buurlanden gaan ze vaak al verder en leggen ze veel meer echte verplichtingen op.

Zo ziet het kabinet nog af van een landelijke mondkapjesplicht in winkels, horeca en op drukke locaties – steden en regio’s kunnen daar wel zelf toe besluiten. Invullen van formulieren in de horeca zodat mensen na een uitbraak te traceren zijn, is vrijwillig. Testen bij ziekteverschijnselen wordt gevraagd, niet verplicht, quarantaine na bijvoorbeeld een verblijf in een land met veel coronabesmettingen is een dringend advies.

Het aantasten van basale vrijheden en het opleggen van allerlei verplichtingen behoort uiteraard ook een allerlaatste redmiddel te zijn. En deze strategie kan werken als iedereen zich terughoudend gedraagt. Maar daaraan begint het te schorten. Vooral in de leeftijds­categorie 20-40 neemt het aantal besmettingen toe – niet zo gek gezien de uitputtingsslag die een sociaal isolement de facto is voor een groep die het leven aan het opbouwen is. Daarnaast willen families en vriendengroepen elkaar wel weer eens zien, en hebben velen weer vrijheid proberen te ervaren tijdens een vakantie in het buitenland. De komende weken komt iedereen terug, ongetwijfeld zijn daar vakantiegangers bij met corona onder de leden.

Het aantal ziekenhuisopnames stijgt gelukkig nog nauwelijks, omdat verhoudingsgewijs jongere mensen besmet raken – zij worden minder snel echt ziek. Misschien is het een kwestie van tijd voordat zij het virus doorgeven aan mensen voor wie het virus wel gevaarlijk is. Bovendien is de aanhoudende schade er wel degelijk. Zo hakt het sociale isolement er bij ouderen nog steeds in. Concerten, theatervoorstellingen, andere evenementen die ouderen graag bezoeken komen zelfs met een veel kleinere corona-capaciteit niet eens altijd vol omdat veel ouderen extra voorzichtig blijven.

Dat is het ingewikkelde aan een samenleving, zij is zeer geschakeerd. Logisch gedrag dat voor een groep ­sociaal wenselijk en zelfs noodzakelijk is, kan een andere groep nadelig treffen. Op microniveau snapt iedereen dat – niemand wil zijn of haar oma besmetten – maar op macroniveau is dat veel lastiger. Nog steeds hoopt het kabinet dat mensen zich vrijwillig kunnen inhouden in het belang van de samenleving als geheel. Of dat is vol te houden in een situatie waarin over ieder gedragsadvies ook nog veel discussie ontbrandt, is zo langzamerhand echter zeer de vraag.

Het commentaar is de mening van Trouw, verwoord door leden van de hoofdredactie en senior redacteuren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden