Brief van de hoofdredactie

De post-doc journalistiek moet stoppen, jonge mensen zoeken hun heil ergens anders

Hoofdredacteur Cees van der Laan. Beeld Maartje Geels

Het nieuws over de post-doc journalistiek veroorzaakte nauwelijks een rimpeling in de vijver, wie het las haalde wellicht zijn schouders erover op, maar voor de krantenjournalistiek is het heel jammer. 

Vorige week werd bekend dat de Postacademische Deeltijd Opleiding Journalistiek (PDOJ), een initiatief van Erasmus Academie en de dagbladen, na dertig jaar stopt wegens gebrek aan voldoende aanmeldingen van nieuwe studenten.

Sinds mijn aantreden als hoofdredacteur van deze krant was ik ook voorzitter van het curatorium van de PDOJ, zeg maar het bestuur van deze opleiding. Vanuit die functie voel je een extra betrokkenheid bij het wel en wee van deze post-doc. Het stemt dan ook tot extra droefenis als je gezamenlijk tot de conclusie moet komen dat het na bijna dertig jaar verstandiger is de opleiding te beëindigen.

Kranten hebben het in diezelfde periode niet makkelijk gehad en de toekomst is evenzeer uitdagend. Dat jonge mensen hun heil ergens anders zoeken is in dit perspectief logisch, maar wel jammer omdat kranten altijd op zoek zijn naar jonge talenten om enerzijds oudere collega's die met pensioen gaan te vervangen en anderzijds om hun nieuwe, frisse kijk op het dagelijks nieuws.

Strenge selectie

De PDOJ werd in 1989 opgericht vanuit de behoefte van kranten om ook universitair geschoolden een korte, gedegen opleiding journalistiek te kunnen bieden, naast de diverse opleidingen die al langer bestonden op hbo-niveau. In vijf maanden tijd leerden de academici voltijds de eerste beginselen van het ambacht en kregen ze een gegarandeerde stage bij een van de dagbladen. De post-doctorale opleiding was niet goedkoop, de studenten betaalden de helft zelf (nu 4000 euro), de rest werd opgebracht door de kranten. Het selectieproces om toegelaten te worden was streng. Jaarlijks leverde de PDOJ zo'n twintig gemotiveerde studenten af. De opleiding is altijd een groot succes geweest. In de afgelopen 28 jaar zijn de PDOJ'ers in alle lagen van de journalistiek terechtgekomen, tot in hoofdredacties van de kranten aan toe. Ook bij Trouw werken ze.

De afgelopen jaren merkten we dat het aantal aanmeldingen terugliep. We denken dat dit komt doordat universiteiten in Groningen, Amsterdam en Rotterdam master-opleidingen in media en communicatie zijn gaan aanbieden.

Relatieve achterstand

Wie de journalistiek in wil en een extra studieschuld wil voorkomen, kiest eerder voor zo'n studie dan voor een dure post-doc-cursus. Bovendien zijn de economische vooruitzichten voor media in dit online-tijdperk op zijn zachtst gezegd complex en zijn er door de aantrekkende economie volop mogelijkheden in andere branches. We hebben enkele jaren geleden de PDOJ nog gereorganiseerd naar een langer durende opleiding in deeltijd, maar dat mocht niet baten.

Is dit een ramp voor de journalistiek? Dat valt te bezien, omdat de concurrentie sinds de oprichting van de PDOJ niet heeft stilgezeten. Op de hogescholen en universiteiten studeren jaarlijks honderden studenten af die de journalistiek in willen, in een vaste baan of freelance. Ook deze studenten bieden wij stages aan, zodat zij werkervaring kunnen opdoen.

Talent is er voldoende, alleen ontberen de universitair geschoolden ervaring in het schrijven van nieuwsberichten, langere artikelen en bijvoorbeeld interviews. Wat studenten leerden op de PDOJ moeten wij ze nu zelf bijbrengen tijdens de stages. Dat is jammer, omdat ze met een relatieve achterstand beginnen, maar niet onoverkomelijk.

Cees van der Laan schrijft wekelijks over de discussies op de redactie en de keuzes van de krant. Lees alle stukken in ons dossier. 

Lees ook:

'Op één vacature in de journalistiek solliciteerden soms wel 300 mensen'

Door de crisis van 2008 belandden afgestudeerden onderaan de maatschappelijke ladder. Vandaag: Angela Poll (26) wilde mooie grote journalistieke verhalen schrijven, maar het werd noodgedwongen onlinemarketing.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden