Commentaar

De onderwijsinspectie moet terug naar school

Een leraar geeft uitleg aan de klas op een digitaal schoolbord. Beeld Lex van Lieshout, ANP
Een leraar geeft uitleg aan de klas op een digitaal schoolbord.Beeld Lex van Lieshout, ANP

De conclusies die de onderwijsinspectie deze week trok over de staat van het basisonderwijs zijn hoogst verwarrend.

Trouw

Het zou volgens de toezichthouder steeds slechter gaan met lezen en rekenen op school – toch niet de minst belangrijke vakken. Dat baseert de inspectie onder meer op een vrij grote daling in een enkel jaar van het aantal leerlingen dat goed scoort op leestesten. Dat verschil kan echter een uitschieter zijn, en bovendien is de rekenvaardigheid van diezelfde kinderen eerder toe- dan afgenomen de laatste twee jaar. De inspectie wijst daarnaast op de groep die de basisschool verlaat terwijl zij amper kan lezen of rekenen. Die is zeker zorgwekkend groot, maar ook al niet of nauwelijks gegroeid de afgelopen twee jaar.

Het jaarverslag van de inspectie, en zeker het beeld dat erin oprijst, dat de Nederlandse basisschool achteruit­kachelt, zal ongetwijfeld ingezet worden door verschillende belanghebbenden. Van Kamerleden die de knoet willen leggen over onwillige schoolbesturen tot lerarenbonden die er een extra argument in zien voor een lagere werkdruk en betere betaling.

De inspectie geeft zelf een voorschot. Zo zou het belang van de individuele leerling of school belangrijker dreigen te worden dan dat van de samenleving. En, zoals inspecteur-generaal Monique Vogelzang het in deze krant verwoordde: “Er is soms onvoldoende antwoord op de vraag: wat vinden we belangrijk en waar moeten wij aan werken? Er kunnen scherpere keuzes gemaakt worden.” Dat is vooral een taak voor een schoolleider met een ‘duidelijke visie’. De ambitie moet omhoog.

De onderwijsinspectie doet met individuele scholen goed werk, dat bijvoorbeeld is te zien aan de afname van het aantal zwakke scholen. Maar voor de hele sector levert Vogelzang een onduidelijke diagnose en een recept waarmee een school eigenlijk niets aankan.

Het is te hopen dat onderwijsminister Ingrid Engelshoven dit werkstuk terugstuurt met in rood potlood de voorwaarden waaraan het moet voldoen om wel een voldoende te krijgen. Want natuurlijk is er werk aan de winkel. Welke vaardigheden hebben leerlingen van nu straks nodig naast rekenen en lezen. Lessen die ongetwijfeld belangrijk blijven? Hoe scoren de basisscholen op andere essentiële onderdelen, zoals kunnen samenwerken en de beheersing van vreemde talen?

Een punt waarvan de inspectie al wel terecht een punt maakt – hoe kunnen achterstandsleerlingen op de minder goede scholen net zo goed presteren als bij de leraren die vergelijkbare kinderen al tot grote hoogte brengen? En wat gaat Vogelzang daarvoor allemaal zelf doen? De ambitie mag zeker omhoog, te beginnen bij de Inspectie van het Onderwijs.

Het commentaar is de mening van Trouw, verwoord door leden van de hoofdredactie en senior redacteuren.

Lees ook: Nederlandse leerlingen rekenen en lezen slechter dan hun ouders

De Onderwijsinspectie maakt zich zorgen over de afglijdende resultaten van Nederlandse leerlingen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden