Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

De nadruk op Europa in het Duitse coalitie-akkoord is gewaagd

Opinie

Trouw

Bondskanselier Merkel verwelkomde gisteren 'EU-president' Donald Tusk in Berlijn. © REUTERS
Commentaar

Er zijn veel opmerkelijke aspecten aan het Duitse coalitie-akkoord dat bondskanselier Angela Merkel haar vierde termijn moet opleveren. 

Dat er zo lang aan gewerkt moest worden bijvoorbeeld: liefst vijf maanden is voor Duitse politieke begrippen een eeuwigheid. Maar minstens zo opmerkelijk is dat Merkel en haar CDU/CSU cruciale posten als financiën, sociale zaken en buitenlandse zaken laat bestieren door sociaal-democraten. En ook zeer opmerkelijk is dat het gehele akkoord begint met een verhandeling over Europa.

Lees verder na de advertentie

Uiteraard weten we dat Duitsland, gedreven door de geschiedenis, zeer is gericht op stevige verankering in Europa. Maar dat het belang van de EU zo tot in de kern wordt gevoeld, maken Merkel en SPD-leider Schultz nu zeer expliciet. Hun antwoord op Europa-scepsis in eigen land en daarbuiten is versterking van de Europese samenwerking, onder meer op het terrein van defensie, belastingheffing en sociale vraagstukken. Waarmee Duitsland vol overtuiging de handschoen oppakt die de Franse president Macron het land heeft toegeworpen.

Merkel en Schultz zeggen: wij laten sceptici niet domineren, wij vinden dat het Europese project een nieuwe impuls nodig heeft

Deze Europese versterking zal weerstand oproepen. In eigen land onder meer vanuit de rechtspopulistische ­Alternative für Deutschland (AfD), die met liefde het gat op de rechterflank zal vullen dat Merkel nu openlaat. Maar ook veel Nederlandse politici en burgers zijn terughoudend over de EU, of zelfs sceptisch, om van politici en burgers in sommige Oost-Europese landen nog maar te zwijgen. Daartegenover zeggen Merkel en Schultz: wij laten sceptici niet domineren, wij vinden dat het Europese project na het aangekondigde vertrek van de Britten een nieuwe impuls nodig heeft.

Onvrede

Gewaagd is die prioriteit van Europa zeker, gezien de andere problemen waarmee Duitsland kampt. Zoals de problemen rond integratie en assimilatie, of de financiële problemen waarmee een te groot deel van de Duitse huishoudens kampt. Een Heimat-afdeling op het ministerie van binnenlandse zaken, bedoeld om te werken aan versterking van de Duitse identiteit, zal onvrede niet of nauwelijks kunnen wegnemen. De voorgenomen investeringen in onderwijs en woningbouw doen dat misschien meer. Hoe dan ook krijgen de flanken, zowel ter linker- als ter rechterzijde, aanknopingspunten om oppositie te voeren. Met als risico dat op termijn de Duitse politiek verder gefragmenteerd raakt.

Toch zou het goed zijn als ook de SPD-achterban steun voor Merkel IV uitspreekt. Uiteraard zal Merkel de eigen bevolking en Europa moeten bewijzen dat ze na dertien jaar nog de dynamiek bezit om opnieuw een leidende rol te vervullen. In het Duitse coalitie-akkoord zitten echter voldoende verrassingen om te concluderen dat ze in ieder geval een stevige poging zal wagen.

De mening van de krant, verwoord door leden van de hoofdredactie en senior redacteuren.

Lees ook:

De onderhandelaars van CDU/CSU en SPD bereikten woensdagochtend een akkoord na een marathonvergadering van 24 uur. Lees hier meer over de nieuwe Duitse regering.

Lees hier meer commentaren.

Deel dit artikel

Merkel en Schultz zeggen: wij laten sceptici niet domineren, wij vinden dat het Europese project een nieuwe impuls nodig heeft