Column

De handdruk van Khashoggi’s zoon en de Saudische kroonprins: l’histoire se répète

Sylvain Ephimenco Beeld -

Omdat het de laatste tijd een beetje in de lucht hangt, wil ik mezelf ook veroorloven een godwin te plegen. De wet van Godwin zegt dat hoe langer een discussie duurt, hoe groter de kans dat een vergelijking met de nazi’s of Hitler wordt gemaakt. 

Bij mij gaat het om een visuele parallel. Deze week zag ik een actuele foto, die me aan een historische prent deed denken: Adolf Hitler die de hand van de Britse premier Neville Chamberlain drukt. München, september 1938. De Brit hoopte door te capituleren voor de eisen van de Führer de vrede te kunnen ­veiligstellen.

Mijn vergelijking met de foto waarop we deze week zien hoe Salah Khashoggi de hand van de Saudische kroonprins Mohammed bin Salman drukt, gaat natuurlijk op tal van punten mank. En toch is het ook een vorm van capitulatie voor macht en geweld. Salah Khashoggi moest haast ­zeker weten dat hij tegenover de man stond die de opdracht gaf om zijn vader Jamal te vermoorden, de journalist die met zijn schrijfsels de Saudische kroonprins tergde. Maar de paradox is hier wreed: om uit de klauwen van de prinselijke slager te blijven en het land te ontvluchten, moest de zoon van Jamal wel de hand van de prins schudden. 

Deze handdruk is zichtbaar ijzig. Je kunt bijna de geur van de dood ruiken tussen de twee mannen en het geluid van de zaag horen die het lichaam van Salah’s vader trancheert. Ook ­Eildert Mulder had het gisteren in Trouw over deze handdruk. Hij vond dat Salah Khashoggi zijn vader niet verloochende. Een week eerder schreef Mulder dat door die barbaarse moord de hadj, de pelgrimstocht naar Mekka in Saudi-Arabië, voorlopig is ‘bevuild’: elke pelgrim die in een Saudisch consulaat een visa komt aanvragen, denkt aan de slachting van Khashoggi.

Salah Khashoggi (L) ontmoet Mohammed bin Salman. Beeld EPA

Ik denk het niet. Pelgrims hebben zich in het ver­leden nooit echt iets aangetrokken van de talrijke gruwelijkheden die zich in die dorre woestijn afspeelden. En nu hoor je ook niets in religieuze kringen.

Bovendien deed de Saudische kroonprins, ervan uitgaande dat hij de opdrachtgever was, niets anders dan wat zijn Profeet dertien eeuwen voor hem ook deed. In die tijd waren er nog geen journalisten, maar wel poëten. Wie iets lelijks over profeet Mohammed en de islam durfde te schrijven was zijn leven niet zeker. Er worden enkele moordopdrachten aan Mohammed toegeschreven, waaronder een paar van dichters. 

Een van de meest uitvoerig door moslimgeleerden beschreven moorden, is die op de joodse dichter Ka’b bin al-Ashraf (moslimhistoricus Ibn Ishaq schreef er vele bladzijden over). Toen Mohammed hoorde van de spottende schrijfsels van de dichter, vroeg hij zijn toehoorders: “Wie wil Ka’b bin al-Ashraf doden, omdat hij Allah en zijn apostel schade deed?” Mohammed stuurde geen ploeg van vijftien mannen in twee vliegtuigen naar zijn doelwit, maar vier tot acht mannen op paarden. Door (alweer) een list kregen ze de dichter uit zijn huis, waarna hij werd afgeslacht, zoals door profeet Mohammed gewenst. Acteurs en middelen zijn veranderd maar l’histoire se répète.

Drie keer per week schopt Sylvain Ephimenco in Trouw heilige huisjes omver.

Lees ook:

De Verenigde Staten verhogen de druk op de kroonprins

De kroonprins weet van niks en de buitenlandse betrekkingen mogen geen schade oplopen. Dat is de boodschap van de Saudische kroonprins over de dood van de dissident en journalist Jamal Khashoggi.

Dat filmpje: Khashoggi die regelrecht de val inloopt

De wereld van beveiligingscamera’s waarin wij tegenwoordig leven levert een hoop schimmige onzin op, alledaagse nietszeggendheid maar toch ook zo nu en dan een iconisch beeld

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden