Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

De haat tegen Staatsbosbeheer

opinie

Ineke Noordhoff en publicist over natuur en platteland

© ANP
Opinie

CDA-staatssecretaris Bleker verbiedt boswachters het Oostvaarderswold te ontwikkelen met particulier geld. Die hebben gelijk dat ze niet meebuigen met elke Haagse wind.

Stel je hebt geen geld meer, maar wel wensen. Wat is er mooier dan een suikeroom die je uit de brand helpt?

Zo kun je kijken naar het Oostvaarderswold, een nieuw aan te leggen natuurgebied dat de Oostvaardersplassen en de Veluwe met elkaar verbindt zodat dieren ruimte krijgen om te migreren - waardoor ze gezonder blijven en beter in staat zichzelf te redden.

Oostvaarderswold is geschrapt in het kader van de rijksbezuinigingen. Met het Wereld Natuur Fonds heeft de provincie Flevoland een partij binnengehaald die op nieuwe wijze naar het project kijkt - en ook geldbronnen aanboort. Prachtig!

Toch reageerde het CDA gebeten en kreeg Staatsbosbeheer er de afgelopen weken stevig van langs: de boswachters is verboden om verder mee te denken en werken aan het nu deels privaat gefinancierde plan. Waar komt die harde afwijzende houding tegenover de coöperatieve boswachters vandaan?

Veel boeren hebben een hekel aan Staatsbosbeheer. Afgelopen twintig jaar bouwde Nederland 125 duizend hectare boerenland om tot natuur. Ruimtegebruik ligt gevoelig in een klein land als het onze, met 16 miljoen mensen, 8 miljoen auto's, 7,1 miljoen huizen, 100 miljoen kippen, 15 miljoen varkens en 5 miljoen koeien. Per hectare staan vele gretige gebruikers klaar.

Ongeveer de helft van al die nieuwe natuur ging per overheidsdecreet naar Staatsbosbeheer. Een grote overheidsdienst die 'zomaar' tienduizenden hectares grond in de schoot geworpen krijgt, wekt de afgunst van vele partijen. Die vergroting van het bezit van Staatsbosbeheer is een direct gevolg van het politieke besluit om de hoeveelheid natuur uit te breiden en daarbij als rijksoverheid een flinke vinger in de pap te houden - een besluit dat door de Tweede Kamer en vele voorgangers van staatssecretaris Bleker is genomen en herbevestigd.

Met zijn allen hebben we meer behoefte aan groen - om tot rust te komen, te recreëren, het voortbestaan van soorten te bewerkstelligen, te rijden, werken of wonen. In de meeste provincies is recreatie een grotere economische motor dan de primaire landbouw, dat is de harde werkelijkheid.

Die realiteit stelt een in de landbouw geaarde partij als het CDA voor een lastige opgave: ze moet haar boerenachterban vertellen in te schikken. Dat is lastig, maar niet onmogelijk. Bewindslieden als Cees Veerman slaagden erin dat geloofwaardig en respectvol voor het voetlicht te brengen. Nu, in tijden van crisis, deint het CDA echter mee op de maatschappelijke onvrede en neemt staatssecretaris Bleker zelfs de ruimte voor een populistisch rondje prijsschieten op boswachters.

Heeft Bleker dan totaal ongelijk? Nee, niet helemaal. Bij de aanleg van nieuwe natuur is Nederland erg technocratisch en ondoorzichtig te werk gegaan. Burgers en boeren hebben er daardoor weinig voeling mee en dat is het werkelijke probleem. De oorzaak daarvan ligt echter niet bij de uitvoerders - die nu de klappen krijgen - maar bij de beleidsmakers en politici.

Blekers ongelijk zit in het aanwijzen van de boswachters als veroorzakers van de ellende. Haagse politici zijn als eerste verantwoordelijk voor de verhullende concepten en gedetailleerde uitvoeringsregels bij het maken van nieuwe natuur en het herverdelen van grond. De affiniteit met natuur die er onder burgers was, wordt er stelselmatig door ondermijnd.

Staatsbosbeheer is in 1998 verzelfstandigd. Toenmalig minister voor natuurbeheer Jozias Van Aartsen zei destijds over zijn drijfveer om de organisatie losser van het rijk te maken: "Staatsbosbeheer moet in staat zijn kleur te bekennen, de organisatie moet kunnen laten zien dat ze staat voor de belangen die aan haar zijn toevertrouwd. Dat helpt burgers te winnen voor de organisatie, en draagvlak voor het werk te vergroten."

Dat doen de boswachters. Ze beheren zo'n 250 duizend hectare natuur voor mens en dier. De vorige ministers droegen hun op het Oostvaarderswold versneld aan te leggen, dus daar werken zij aan. De huidige staatssecretaris moet bezuinigen. Daarop is een creatief antwoord gekomen met hulp van particuliere geldbronnen.
Prachtig, de boswachters hebben groot gelijk als ze niet meebuigen met iedere politieke windvlaag uit Den Haag.

Ineke Noordhoff schreef 'Natuurmakers, heroverd landschap van Rottum tot Grensmaas', Atlas, 2011 over hoe Nederland nieuwe natuur aanlegt.

Trouw.nl is vernieuwd. Vanaf nu is onbeperkte toegang tot Trouw.nl alleen voor (proef)abonnees.


Wilt u dit artikel verder lezen?

Maak vrijblijvend een profiel aan en krijg gratis 2 maanden toegang.

Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kun je vinden in je inbox.
Ben je de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Ongeldig e-mailadres

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden


Wij gaan vertrouwelijk om met uw gegevens. Lees onze privacy statement.

Deel dit artikel

Advertentie