Commentaar

De erfenis van Robert Mugabe is een drama

De Zimbabwaanse president Robert Mugabe.Beeld AP

Een van de verstandigste opmerkingen over Zimbabwe kwam gisteren van de leider van buurland Botswana, Ian Khama. “We zijn presidenten, geen monarchen”, zei hij over het door hem gewenste aftreden van zijn Zimbabwaanse ambtgenoot Robert Mugabe. 

Daarmee reageerde hij op geluiden dat Mugabe de handdoek nog steeds niet in de ring wenst te gooien. De Zimbabwaanse leider is 93 jaar, maar is kennelijk ook na het leger-ingrijpen van deze week nog volledig bereid het lot van zijn land ondergeschikt te maken aan dat van hemzelf en zijn naasten.

Want de erfenis van Mugabe is een drama. Door met een verdeel-en-heerstactiek 37 jaar aan de macht te blijven en systematisch alle oppositie uit te schakelen, heeft Mugabe sinds de onafhankelijkheid van 1980 iedere politieke volwassenwording van zijn land in de kiem gesmoord. Onder zijn regime is de nationale munt in rook opgegaan, is de voedselvoorziening spaak gelopen en hebben miljoenen landgenoten in wanhoop hun heil gezocht in buurlanden als Zuid-Afrika. Om nog maar te zwijgen van Mugabes verantwoordelijkheid voor de terreurcampagnes tegen zijn bevolking, die soms duizenden levens per keer hebben gekost.

Op deze verschroeide aarde valt voor de Zimbabwanen zeer moeilijk een nieuw bestaan op te bouwen. Zeker nu Mugabes oude strijdmakkers uit de onafhankelijkheidsstrijd de overhand hebben. Velen van hen hebben bloed aan hun handen doordat ze volop meededen aan het onderdrukken van de bevolking. Er is geen enkele indicatie dat zij, anders dan Mugabe, wél in staat zijn het land economisch vlot te trekken.

Voor de goede orde: niemand hoeft er rouwig om te zijn dat de coup-die-geen-coup-mag-heten de greep naar de macht voorkwam van Mugabes vrouw Grace. Wat zij inhoudelijk meebrengt als leider, anders dan een ongekende spilzucht, is immers volstrekt onduidelijk. Maar een alternatief kan wel een regering van nationale eenheid zijn, waarin oppositie, kerken, en bedrijven mede zijn vertegenwoordigd. Een soort zakenkabinet, dat tot de verkiezingen van volgend jaar het land de kans biedt in relatieve rust een draai richting democratie te maken.

Het is helaas zeer de vraag of dat de zegen krijgt van de militairen en van de man die als winnaar boven is komen drijven, vicepresident Emmerson Mnagagwa. Want zij maken integraal deel uit van het dictatoriale regime, en een dictatuur komt niet snel uit haar favoriete, repressieve groef. Voor de Zimbabwanen valt sterk te hopen dat zij de buitenwereld toch verrassen. Het is een flinterdunne hoop, maar na decennia destructief beleid onder Mugabe snakt de bevolking terecht naar echte verandering.

De mening van de krant, verwoord door leden van de hoofdredactie en senior redacteuren.

Lees hier meer afleveringen van het commentaar.

Lees ook: Mugabe móest wel kiezen tussen de twee kampen in zijn partij

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden