De digitale schandpaal: het middeleeuwse brandmerken is terug

opinie

Lotte Stegeman en hoofdredacteur Kidsweek

Screenshot van de website Familywatchdog.com
Column

Een Amerikaanse vriendin vertelde me onlangs over haar beste vriend X. Lang geleden, toen hij halverwege de twintig was, beging hij een domme fout die zijn leven op z'n kop zette. X had op een wat uit de hand gelopen feestje iets uitgespookt met een jongen die zei dat hij achttien was, maar die zestien bleek te zijn.

Lotte Stegeman

Fout van X. En dat heeft hij geweten. Hij werd in Texas veroordeeld tot een voorwaardelijke gevangenisstraf en staat nu voorgoed te boek als sex offender. Hij mag niet langer werken als tandarts, waarvoor hij is opgeleid, omdat er onder zijn patiënten kinderen zouden kunnen zijn. Hij moest verhuizen omdat hij te dicht in de buurt van een school woonde. En hij staat op Familywatchdog, een omvangrijke Amerikaanse website waarop vrijgelaten sex offenders te vinden zijn, inclusief foto en woonadres.

Of X. een account op Facebook heeft, is mij onbekend. Mocht dat zo zijn, dan moet hij blij zijn dat hij niet in Louisiana woont. Sociale media als Facebook en MySpace proberen al jaren (ex-)zedendelinquenten te weren. Maar omdat het onmogelijk is ze allemaal weg te houden, vond Jeff Thompson, volksvertegenwoordiger in Louisiana, het tijd voor actie. Vanaf 1 augustus is hier een nieuwe wet van kracht. Het Facebook-account van (ex-)zedendelinquenten moet vanaf die datum worden voorzien van informatie over hun misdrijf en straf. Zelfs hun adres mag niet ontbreken. Op een eerste overtreding staat een gevangenisstraf van twee tot tien jaar. Proberen ze een tweede keer hun geschiedenis te verhullen, dan stijgt de straf.

Het is een beetje het verhaal van de klassieker 'The Scarlet Letter', waarin de overspelige Hester de A van 'Adultery' op haar borst moest dragen, maar dan in een digitaal jasje. Het label sex offender draag je levenslang met je mee, hoever je misdaad ook achter je ligt.

Brandmerk
Vraag je het mij, dan was dat brandmerken eeuwen geleden verkeerd en nu nog steeds. Je kunt vraagtekens zetten bij het functioneren van het rechtssysteem, of dat nou het Nederlandse of Amerikaanse is. Maar bij beide is volgens mij het uitgangspunt: wie zijn straf heeft uitgezeten, zou klaar moeten zijn om terug de maatschappij in te gaan en moet dus een nieuwe kans krijgen. Waarom zou je die afnemen door iedere zedendelinquent aan de digitale schandpaal te nagelen? En waarom dan eigenlijk alleen zij? Ook inbrekers recidiveren. Van hen is het ook best handig te weten dat ze naast je wonen. Waar is hun brandmerk?

Angst voor het lot van kinderen - die door internet en social media onbetwistbaar op meer manieren aan gevaren worden blootgesteld dan vroeger - regeert. Begrijpelijk? Absoluut. Maar is de dreiging op sociale media groot genoeg om overtreders als X ook iedere kans op een normaal leven te ontnemen?

Natuurlijk zijn er genoeg veroordeelden die na hun vrijlating weer in de fout gaan en waarvoor je maar beter gewaarschuwd kunt zijn. Maar in een land waar een achttienjarige het label van zedendelinquent al kan meedragen vanwege een relatie met een zeventienjarige en waar in enkele gevallen zelfs wildplassen voor het stempel sex offender kan zorgen, zijn genoeg mensen die wél een tweede kans verdienen.

Lotte Stegeman is hoofdredacteur van Kidsweek. Elma Drayer is met vakantie.

Lees verder na de advertentie

Trouw.nl is vernieuwd. Ter kennismaking mag u nu gratis onze artikelen lezen.

Deel dit artikel

Advertentie