Opinie

Bied studenten meer tijd voor hun academische ontwikkeling

Aankomende eerstejaarsstudenten van de Erasmus Universiteit volgen een college om de kans op studiesucces te vergroten. Beeld ANP

Een beetje vrijwilligerswerk is niet genoeg voor studenten om zich echt persoonlijk en sociaal te vormen (Bildung), stellen universitair hoofddocent Lyana Francot en docent-onderzoeker Hedwig van Rossum, beiden verbonden aan de VU.

Dat de hoge studielast van studenten de aandacht heeft van onderwijsminister Ingrid van Engelshoven is terecht. Studenten lijden in toenemende mate aan stress en burn-out. Met de minister moeten we concluderen dat een opleiding aan een universiteit of een hogeschool een ratrace is geworden.

Wonderlijk is wel dat de minister wijst naar de instellingen zelf, want er zou daar teveel accent zijn gelegd op doelmatigheid en rendement. Dat klopt, maar die situatie is toch vooral te wijten aan maatregelen van de overheid zelf, zoals het financieringsmodel: elke student die afstudeert levert de opleiding geld op en studievertraging kost de opleiding geld.

Dit leidt overigens ook tot een hoge werkdruk voor docenten, die alle zeilen moeten bijzetten om een steeds grotere instroom van studenten kwalitatief hoogwaardig onderwijs te bieden. De aanhoudende verzakelijking en bureaucratisering van het hoger onderwijs zorgt niet alleen voor uitholling van de opleidingen maar put studenten en docenten letterlijk uit.

Meer tijd en meer geld

De minister wil 'meer aandacht voor de Bildungs- en verbindingsopgave van het onderwijs', waarmee ze extra tijd voor vrijwilligers- en bestuurswerk blijkt te bedoelen. Natuurlijk draagt dat bij aan de persoonlijke ontwikkeling van studenten in termen van sociale vaardigheden. En ja, dat vergt een vertraging van het studietempo en soepelere regels, bijvoorbeeld inzake het bindend studieadvies dat opleidingen het recht geeft studenten bij te weinig studiepunten weg te sturen.

Maar de minister moet de Bildungsopgave echt serieus nemen door studenten ook meer tijd te bieden voor hun persoonlijke academische ontwikkeling. Dat wordt mogelijk gemaakt door het volgen van een brede, geïndividualiseerde opleiding.

De universiteit als 'koekjesfabriek', waarin alle studenten zo snel mogelijk afstuderen op vergelijkbare curricula met weinig ruimte voor bredere interesses, heeft niets te maken met Bildung, maar alles met een marktgerichte 'output'. Nu is het economische perspectief in het hoger onderwijs dominant, terwijl het zwaartepunt op de algehele vorming van de studenten - zowel persoonlijk als sociaal - zou moeten liggen. Dan kan er pas sprake zijn van Bildung.

Als de minister meer glans wil geven aan Bildung en verbinding, dan kan dat alleen over de volle breedte. Dat vergt meer tijd. En meer geld.

Lees ook:

Minister Van Engelshoven: Te hoge studiedruk wordt een struikelblok

Minister Van Engelshoven wil dat hogescholen en universiteiten naar méér kijken dan cijfers en studietempo. “Studeren is meer dan alleen een diploma halen”.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden