OpineFormatie België

België onbestuurbaar? Daar klopt niets van

Nederlanders denken nogal eens: met een sterke landelijke overheid lukt het maar niet in België, dat land is onbestuurbaar. Het eerste klopt, het tweede zeker niet, schrijft lezer Karel van Hoestenberghe.

Ik ben geboren in Kortrijk, West-Vlaanderen, ging naar school in Brugge, studeerde filosofie aan de Franstalige universiteit in Namen en haalde een diploma in rechten in het Nederlands. Toen ik het stuk ‘In België bestaat het landsbelang al tijden niet’ (de Verdieping, 28 september) las, dacht ik: ja zo denken veel van mijn Nederlandse vrienden. De titel zegt het al. Er is daar geen landsbelang meer. Het is met een regering in België als met water in de woestijn. Ach, België is eigenlijk onbestuurbaar.

Sinds eeuwen zijn onze steden belangrijk. Gebieden als Brugge, Gent en Brussel werden druk bezocht door vorsten, of ze nu uit Spanje, Oostenrijk, Frankrijk of Nederland kwamen. Als vreemden die hier iets kwamen doen en vooral halen in hun belang werden ze beleefd behandeld tot ze weer vertrokken.

Toen het koninkrijk in 1830 ontstond was er hoop op iets nieuws. Maar de vorsten die op de troon kwamen deden net als de buitenlanders: het ging om hun belang. Een van die vorsten misbruikte Congo en de Congolezen voor eigen gewin. Een andere gedroeg zich vreemd in de Tweede Wereldoorlog. Ook kwam er een katholieke vorst die om zijn geloof weigerde een wet te tekenen die het parlement had aangenomen.

Geen wonder dat centraal gezag in België en het vorstenhuis in het bijzonder niet populair zijn, nooit ruime instemming verkregen. De natiestaat heeft in de ogen van velen nooit veel goeds gebracht. Maar onbestuurbaar ? Dat klopt niet.

Naast de centrale natiestaat is een andere, dubbele politieke cultuur in België sterk ontwikkeld. Enerzijds de supra-nationale Europese politieke aanwezigheid in Brussel, waarvan veel besluitvorming en regelgeving uitgaat. Anderzijds de sub-nationale, ofwel regionale politiek. Wat Vlaanderen betreft, deze deelstaat is democratisch gelegitimeerd door verkiezingen voor het Vlaams parlement. Daaruit komt een Vlaamse regering voort. En het Vlaams bestuur zorgt voor belangrijke zaken als onderwijs, gezondheidszorg of wegenbouw.

Tussen het sub-nationale en supra-nationale niveau beweegt de natiestaat zich ongemakkelijk, zoals uitgelegd in het artikel in Trouw. Ik merk dat in landen waar de centrale staat nog dominant is, zoals Nederland en Frankrijk, daarvoor weinig begrip is. Onder de bevolking in het land waar ik vandaan kom wel. Een betere titel van het stuk zou naar mijn smaak zijn: In België overheerst de mening dat de natiestaat nutteloos is. 

Lees ook:

Hoe het kan dat België al zestien maanden zonder regering zit

Krijgt België vandaag eindelijk een kandidaat-premier of loopt het weer mis? Dat vroeg Trouw zich eerder deze week af. Waarom lukt het zelfs in tijden van een pandemie haast niet om een akkoord te sluiten?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden