Opinie

Baudet zo wegzetten getuigt van luiheid

Thierry Baudet. Beeld EPA

Forum voor Democratie praat geen schuldgevoel aan maar heeft een groter verhaal, net als GroenLinks trouwens, schrijft onderzoeker Victor de Kok.  

Wie wil begrijpen waar Thierry Baudet het over had in zijn overwinningsspeech, en waarom zijn gedachten ­zoveel mensen aanspreken, moet in de eerste plaats weten waartegen hij zich afzet; het levenselixer van de partij. Volgens zijn kiezers is er eindelijk ­iemand opgestaan die Nederlanders geen schuldgevoel aanpraat, over een koloniaal verleden of over onze ecologische voetafdruk. We mogen trots zijn dat we behoren tot de ‘mooiste beschaving die ooit onder deze sterrenhemel heeft geleefd’ en we moeten ‘ervoor vechten’ om die te behouden.

Baudet is een academicus die zijn klassiekers kent. Het paradoxale is dat hij profiteert van de culturele verloedering die hij waarneemt. Zijn politieke tegenstanders zijn geen partij voor hem in het cultuurfilosofische discours dat hij heeft geopend. In tegenstelling tot de andere partijen biedt hij wel een ‘groot verhaal’. Niet verrassend leunt die andere winnaar van de verkiezingen, GroenLinks, ook op een narratief dat het individu overstijgt: het gevecht tegen de opwarming van de aarde. De VVD moet bij volgende verkiezingen serieus rekening houden met een tweestrijd tussen deze twee verhalen.

In een tijd dat politici in allerlei mediaformats worden gedrukt, daarin niet verder komen dan het herhalen van reclameboodschappen, is het logisch dat kiezers zich aangetrokken voelen door een politicus die stijlfiguren uit de filosofie durft te gebruiken. Dat geldt niet alleen voor rechts, maar vermoedelijk ook voor de andere kant van het ­politieke spectrum. Zou het geen verademing zijn als links zich zou buigen over ideeën voor onze samenleving, in plaats van brainstorms gericht op de ­gemiddelde Nederlander?

Baudet en Forum voor Democratie domweg wegzetten als pseudo-intellectualisme, getuigt van luiheid. Er is alle reden om zijn gedachtegoed af te wijzen of zijn interpretatie van denkers te betwijfelen, maar er is nagedacht over wie wij (niet) zijn, waar we vandaan ­komen, en waar we naartoe moeten. Dat zou ook het uitgangspunt moeten zijn van een antwoord op Baudets strijd tegen de bedreiging van het Avondland.

Het momentum ter linkerzijde ligt ­zoals gezegd bij GroenLinks. Wellicht kan Jesse Klaver zijn mediatrainingen inruilen voor een paar uurtjes op de bank met een boek van een van de vele grote denkers die onze wereld rijk is. Dan heeft hij straks een veel groter ­verhaal te vertellen dan Forum voor Democratie.

Lees ook:

De uil van Minerva en de boreale wereld: wat zei Baudet nou eigenlijk?

 De opzienbarende overwinningstoespraak van Thierry Baudet duurde maar liefst twintig minuten. In de bombastische stijl die we inmiddels van de Forum voor Democratie-leider kennen, sprak hij achtereenvolgens over de ‘uil van Minerva’, ‘beschavingsfamilie’ en ‘boreale wereld’. Wat betekenen die termen eigenlijk?

Historicus Frits Boterman: Baudet positioneert zich als eenzame profeet

Welk denken zit er achter de speech die Thierry Baudet na zijn zege ten beste gaf? Wat te denken van zijn idee dat de westerse cultuur ten onder gaat?   Van zijn profetische toon? 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden