Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Ban verkrachting net als andere oorlogswapens uit

Home

Denis Mukwege

Een verkrachtingsslachtoffer in een vluchtelingenkamp in Bangladesh. © REUTERS

Het lukt met landmijnen en chemische wapens. Dus is een internationale beweging om seksueel geweld als methode van oorlogsvoering te stoppen, ook mogelijk, meent de arts Denis Mukwege, die al jaren slachtoffers helpt.

Op deze internationale dag voor de uitbanning van seksueel geweld in conflicten, wil ik stilstaan bij de mogelijkheden hoe dit geweld te stoppen. De stappen die zijn gezet bij het bannen van landmijnen en chemische wapens kunnen daar bij helpen.

Lees verder na de advertentie

Zo trad in april 1997 het chemisch wapenverdrag in werking. Dat verbiedt niet alleen de productie, het gebruik en het bevoorraden, maar eist ook dat staten onder internationaal toezicht hun wapens vernietigen. Inmiddels zijn 91 procent van de wereldwijd bekende voorraden onschadelijk gemaakt.

Slechts een paar maanden later, eind 1997, besloot de internationale gemeenschap om ook het gebruik van landmijnen te verbieden en een nieuw internationaal verdrag te ontwikkelen. Sindsdien hebben zich meer dan 160 landen bij de conventie tegen landmijnen aangesloten, is de productie van deze wapens gestopt, het gebruik beëindigd en zijn mijnvelden opgeruimd. Een wereld zonder landmijnen is binnen handbereik. Deze ervaringen kunnen helpen om een beweging in gang te zetten die in de komende jaren tot het einde van seksueel geweld als methode van oorlogsvoering kan leiden.

Legers en gewapende groepen verkrachten vrouwen en meisjes, maar ook mannen en jongens, om de bevolking te verjagen, te straffen en te terroriseren. Grootschalig seksueel geweld is, net als chemische wapens en landmijnen, goedkoop en effectief. Massaverkrachting, verkrachting met wapens en andere voorwerpen, verkrachting van kinderen en van ouderen heeft grote gevolgen. Dit wapen vernietigt familiebanden, verspreidt ziektes en ontwricht de samenleving.

Methode van oorlogsvoering

Volgens de VN en onafhankelijke waarnemers wordt seksueel geweld momenteel systematisch gebruikt in onder meer conflictgebieden in Syrië, Zuid-Soedan en Burma. In Syrische detentiecentra passen veiligheidsautoriteiten seksueel geweld als middel toe om informatie of een bekentenis te verkrijgen. In Burma verkracht het leger vrouwen voor de ogen van hun families om hele dorpen van de Rohingya-minderheid te verdrijven. Deze aanvallen halen bijna nooit de voorpagina's.

De aandacht voor het gebruik van verkrachting als methode van oorlogvoering neemt langzaam toe, maar is nog heel beperkt. De VN-Veiligheidsraad erkende dat seksueel geweld een bedreiging vormt voor vrede en veiligheid. Vorig jaar heeft het Internationaal Strafhof (ICC) in Den Haag voor het eerst een verdachte veroordeeld wegens verkrachting als oorlogsmisdaad.

Steeds vaker staan slachtoffers echter op om aandacht te vragen voor dit wereldwijde probleem

Het proces dat tot het verbod op landmijnen leidde, toont aan dat aandacht een eerste stap is. Chirurgen en hulporganisaties waren in de jaren '80 en '90 de eersten die de wereld op het probleem attendeerden. Ze slaagden erin om verschillende organisaties bijeen te brengen en een campagne tegen deze wrede wapens te lanceren.

Verdere stappen

Een tweede stap voor de eliminatie van chemische wapens en landmijnen was het verstevigen van normen via wetten en instellingen. De betrokken landen besloten om toezichtsorganen te creëren en twee bindende verdragen te ontwikkelen die beide inmiddels bijna universeel aanvaard worden.

In de derde fase begonnen regeringen de verboden te accepteren en hun gedrag te veranderen. Vandaag is het gebruik van landmijnen en chemische wapens een grote uitzondering, als gevolg van internationale verontwaardiging. Het maakt landen die ze toch inzetten tot paria-staten. Toen in Syrië gifgas werd gebruikt, reageerden de VS met luchtaanvallen. De VN-Veiligheidsraad kwam met spoed bijeen.

Een soortgelijk reactie ontbreekt nog bij het gebruik van seksueel geweld. Toen de Filippijnse president Duterte in mei zijn soldaten aanmoedigde om vrouwen te verkrachten, bleef de respons beperkt. Steeds vaker staan slachtoffers echter op om aandacht te vragen voor dit wereldwijde probleem. Naar hen luisteren is een belangrijke stap. Daarnaast zouden landen in actie moeten komen. Europese regeringen kunnen bijvoorbeeld met sancties een einde van het gebruik van verkrachting als oorlogswapen afdwingen. Dit zou een sterk signaal zijn dat seksueel geweld niet meer wordt geaccepteerd.



Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kunt u vinden in uw inbox.
Bent u de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden


Deel dit artikel

Advertentie
Steeds vaker staan slachtoffers echter op om aandacht te vragen voor dit wereldwijde probleem