OPINIE

Armoede helpt niet bij stoppen met roken

Een schap met tabaksartikelen. Beeld ANP/KOEN VAN WEEL

Armoedebestrijding helpt bij het stoppen van rookverslavingen, zegt F.J. Lenthe, hoogleraar Sociale Epidemiologie aan het Erasmus Medisch Centrum Rotterdam.

Noem roken nooit meer een leefstijl, schrijven Pauline Dekker en Wanda de Kanter terecht (Opinie, 19 maart). Ook het pleidooi om bewezen effectieve maatregelen, zoals een verdere verhoging van de accijns op tabak serieuzer te nemen, ondersteun ik van harte. Wat Dekker en De Kanter tot dit pleidooi beweegt, is hun bezorgdheid dat roken door beleidsmakers als indicator van armoede wordt gezien. Toch is juist deze bezorgdheid - los de armoede op en mensen stoppen vanzelf met roken, was het maar zo simpel - als voorbeeld erg ongelukkig gekozen.

In lagere inkomensgroepen wordt meer gerookt dan in hogere inkomensgroepen. Dat is misschien opmerkelijk, want roken kost geld: de goedkoopste optie is tevens de gezondste. Dat stoppen met roken in lagere inkomensgroepen zo moeilijk is, wordt vaak toegeschreven aan stressvolle omstandigheden in het dagelijks leven, zoals de moeite die het kost financieel rond te komen. In zulke situaties maakt een aanpak met een nadruk op de gezondheidsvoordelen van stoppen met roken weinig kans van slagen.

 Daarom wordt steeds vaker gepleit voor een aanpak die meer onderliggende, structurele problemen helpt oplossen, vanuit de gedachte dat zo ook meer 'ruimte' ontstaat om na te denken over de lange-termijngevolgen van roken. Of armoedebestrijding daarmee leidt tot stoppen met roken is nog onduidelijk en onderwerp van onderzoek; hoe dan ook schept het omstandigheden waarin allerlei andere vormen van rookpreventie meer kans van slagen maken. In aanvulling op de accijnsverhogingen, verdient deze strategie meer kans dan door Dekker en De Kanter nu gegeven.

De aandacht bij rookpreventie richten op armoedebestrijding toont een verandering in denken die meer aandacht verdient. Hoewel al jaren bekend is dat roken en andere vormen van ongezond gedrag meer voorkomen in lagere sociaal-economische groepen, is er nog weinig inzicht hoe gezond gedrag kan worden bevorderd in deze doelgroep. De overgrote meerderheid van oplossingen is gezocht binnen het domein van de volksgezondheid, zoals op de doelgroep aangepaste vormen van gezondheidsbevordering. Zij hebben structureel weinig effect gesorteerd.

Het wordt tijd mogelijke oplossingen te zoeken buiten het gezondheidsdomein, die aansluiten op de onderliggende oorzaken van ongezond gedrag. Armoedebestrijding is daar een uitstekend voorbeeld van.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden