column

Amsterdam is Calimero met een duurzame eierdop op zijn hoofd

Sylvain Ephimenco Beeld Trouw

Door uitsluitend mijn e-bike en mijn rugzak te gebruiken en niet de auto om boodschappen te doen, heb ik vorige week de mensheid bijna tachtig CO2-kilometers bespaard. En terwijl ik doortrapte stelde ik me ook de vraag: is het gekkenwerk of noodzaak dat Amsterdam over minder dan elf jaar voertuigen op fossiele brandstof gaat verbieden? 

Op zich ben ik er natuurlijk voor dat de hoofdstad flink stiller en gezonder wil worden. Volgens dit zeer groene college gaan Amsterdammers, dankzij het uitstootvrije mobiliteitsplan, één jaar langer leven. Mooi meegenomen die bonus: in plaats van om bijvoorbeeld op 93-jarige leeftijd de pijp uit te gaan doe je dat op je 94ste. 

De vraag is alleen of je hiervoor uitdrukkelijk na 2030 geboren moet zijn. Anders is die bonus voor de huidige met fijnstof geïmpregneerde hoofdstedelijke bevolking beperkt van een paar maanden tot een paar dagen extra levensduur.

Het lijkt me ook waanzinnig leuk, al die geruisloos zoevende auto’s, motoren, scooters, bussen, pontjes, vaartuigen. Maar nadat ik heel wat reacties op het plan heb gelezen, denk ik helaas dat dit niet gaat gebeuren. Niet binnen elf jaar in ieder geval. Van een papieren werkelijkheid naar vijftig- of zeventigduizend laadpalen in de stad is een onmogelijk af te leggen weg. En wellicht is dit maar goed ook: om al die biomassa-auto’s te laten rijden heb je veel hout uit reuzenhoutkachels (ook wel biomassacentrales genoemd) nodig. Zoveel bossen heeft Amsterdam niet, dus zullen er in de rest van de wereld heel wat bomen gekapt moeten worden voor dat ene extra jaar.

Interessanter vind ik de vraag of groene besluitvorming steeds minder democratisch aan het worden is en steeds vaker dwingend, autoritair, bestraffend en zonder inspraak voor betrokkenen. Kortom: is het groene duurzaamheidsideaal in overdrive toevallig ook niet een formidabele motor voor het groeiende populisme? Dit Amsterdamse besluit ‘voelt bijna als een machtsgreep’, aldus het Trouw-commentaar vorige week. 

Machtsgreep? De groene klimaatkoorts wordt grimmiger en voelt als een van bovenaf haastig en met de zweep ingeramde oekaze. Het zou misschien beter zijn om de tijd te nemen om goed over maatregelen na te denken. Om geen onhaalbare deadlines te stellen. Om burgers rustig uit te leggen wat een energietransitie voor voordelen kan hebben in hun leven.

Maar er is een complicerende factor: de groene prinsen onder ons lijken door een eigenaardige vorm van nationalisme te zijn bevangen dat zelfs chauvinistische trekjes krijgt. Calimero met duurzame eierdop op zijn hoofd zal de wereld laten zien wie de beste is. Parlementariërs uit heel Europa kijken nu met open mond naar ons concept-Klimaatakkoord, beweerde D66’er Rob Jetten onlangs: ‘Nederland ambieert echter een internationale voorbeeldfunctie’. Wethouder Sharon Dijksma zit ook fier te dagdromen: ze hoopt van Amsterdam ‘de wereldhoofdstad uitstootvrije mobiliteit te maken’. Yes, nog meer open monden! Of zijn het meer vingers die straks op voorhoofden gaan tikken?

Drie keer per week werpt columnist Sylvain Ephimenco zijn blik op de actualiteit.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden