Framing

Als iets je komt aanwaaien

Ursula von der Leyen wordt voorzitter van de EU. Het voorzitterschap, zo schreef een krant, is ‘haar kant opgewaaid’. Er circuleerden immers heel andere namen. Het is een bijzonder taalgebruik, dat Von der Leyen ogenschijnlijk passief maakt.

Dat komen we vaker tegen. We zeggen dat een bestuurder is ‘boven komen drijven’. Iemand is een bestuur ‘ingerold’. Een bestuurder vertrekt en wordt elders benoemd, die bestuurder is bij de volgende organisatie ‘aangespoeld’, zeggen we. Iets is je kant opgewaaid, je bent boven ko­men drijven, een bestuur ingerold, ­ergens aangespoeld – hoe moeten we dat taalgebruik in­terpreteren?

Een. Het duidt op zwakke bestuurders. Je bent zo’n lichtgewicht, dat je boven komt drijven, zo maar ergens aanspoelt. Je hebt een bestuurlijke functie verkregen en dat heeft niets met je kennis en kunde te maken, maar is toeval. Die functie had dus ook een andere kant op kunnen waaien, je had een bestuur ook níet in kunnen rollen.

Twee. Het duidt op sterke bestuurders. Je bent een sterke bestuurder, dus waaien functies jouw kant op. Hoef je daarvoor geen moei­te te doen, je rolt altijd weer een bestuur in. Je bent sterk, dus kom je boven water, weet je altijd weer aan land te komen.

Je kunt dit soort woorden gebruiken om je te beklagen over de zwakte van bestuurders - en die bestuurders kunnen dezelfde taal gebruiken om aan te tonen hoe krachtig ze zijn. En zo is iedereen tevreden.

Met een slimme term kun je de werkelijkheid niet alleen beschrijven, maar ook maken. Bestuurskundige Hans de Bruijn wijst wekelijks op voorbeelden van framing.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden