Beeld Trouw

Column Lex Oomkes

Afvalligen Van Kooten en Otten tonen aan dat ideeën er niet meer toe doen in politiek

Als de zaken die in de afgelopen zomerweken het politieke nieuws beheersten representatief zijn voor de staat van de vaderlandse politiek, dan is medelijden met dit land de enig juiste reactie.

Als je je, zoals mevrouw Femke Merel van Kooten, afscheidt van een partijtje – een splintertje verlaat de splinter – word je nog serieus genomen ook. En als er met modder moet worden gegooid tonen de kersverse hemelbestormers van Forum voor Democratie zich ijverige leerlingen van hun voorgangers van de Lijst Pim Fortuyn. Heel het land wordt uitgebreid op de hoogte gehouden van een ‘conflict’, dat op de keper beschouwd niet meer is dan twee mensen die elkaar eigenlijk vanaf het begin af aan niet gemogen hebben.

Alsof dit allemaal niet al zware politiek op het scherp van de snede is, was er als klap op de vuurpijl de puberende zoon van de burgemeester van Amsterdam. De drogredenen om zijn gedrag tot landelijk nieuws te mogen verklaren doen een mens huiveren.

Persoonlijk project

De afgelopen weken zijn een prima voorbeeld van waartoe op personen gerichte politiek leidt. Van Kooten kreeg in de fractie van de Partij voor de Dieren kennelijk de ruimte niet om met nog iets anders bezig te zijn dan de komende ondergang van de wereld door de intensieve veehouderij. Vervelend, maar wisten we dat niet al een tijdje van het persoonlijke project van Marianne Thieme? Of was Van Kooten dan wellicht de enige die het niet wist?

Van Kooten zou een sterk argument hebben voor het meenemen van de Kamerzetel als zij een overtuigend verhaal had en aan zou kunnen geven wat zij vertegenwoordigt dat nog niet aan het Binnenhof vertegenwoordigd wordt. Helaas, daar gaat het in de Nederlandse politiek allang niet meer om.

Ook Henk Otten vormt met zijn (voorlopig) twee andere afvallige Forum-politici nu een dertien-in-een-dozijnpartijtje. Hij wil zich gaan concentreren op meer democratie, minder klimaatbeleid en nog wat andere belangrijke zaken waarvoor al meerdere partijen zeggen op te komen.

Laagdrempelig stelsel

Van Kooten en Otten zijn de volgende voorbeelden van de treurig stemmende ontwikkeling dat niet ideeën in de politiek er nog toe doen, maar personen. En de media alles maar volgen en serieus nemen. Hoe lang nog?

Nederland kent een zeer laagdrempelig stelsel. Enkele tienduizenden stemmen en je verovert een zetel in de Tweede Kamer. Dat stelsel is het waard om in stand te houden. Het aloude argument dat dit land nu eenmaal een land is van minderheden en dat het van belang is dat die minderheden ook in de politieke arena gehoord zouden worden, gaat niet meer op. Er is geen unieke inhoud bij veel opkomende partijtjes, het zijn veelal vehikels voor persoonlijke ambities. Laagdrempeligheid was lang een mooi onderdeel van het Nederlandse parlementaire stelsel, maar het verwordt langzamerhand tot de bijl aan de wortel van dat stelsel zelf.

Er is echter hoop. De gevestigde politiek, de kartelpolitiek of welk ander cynisch etiket er op het politieke midden geplakt wordt, kan wel degelijk nog tot inhoudelijke, belangrijke vragen komen. De vraag of, nu de rente binnen afzienbare tijd niet stijgen zal, de overheid voor investeringen in de infrastructuur van de economie niet beter kan lenen op de kapitaalmarkt is een uiterst politieke vraag. Er zitten dermate veel aspecten aan die vraag dat het debat daarover meer dan alleen maar de politieke fijnproevers kan doen opveren.

Geen politieke afscheiding of onverkwikkelijke ruzie tussen elkaar hatende mannen kan daar tegenop.

Lex Oomkes is politiek commentator bij Trouw, en schrijft wekelijks een column. Lees ze hier terug.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden