Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

Afgewezen asielzoeker hoort niet in gevangenis

opinie

Jan van der Kolk e.a. en voorzitter Projectgroep Vluchtelingen Raad van Kerken in Nederland

© ANP
Opinie

Minister Leers moet alle asielzoekers die onrechtmatig zijn vastgezet onmiddellijk vrijlaten. De Iraniërs niet in de laatste plaats.

Minister Leers is geschokt. Wij ook. Op 3 juni publiceerde deze krant over de vertrouwelijke 'landgebonden vertrekinformatie' die de Stichting Inlia na een beroep op de WOB boven tafel kreeg. Daaruit bleek dat van diverse landen van herkomst van asielzoekers bekend is dat de autoriteiten onvoldoende of in het geheel niet meewerken aan de gedwongen terugkeer van afgewezen asiel­zoekers. 

Vervolgens was de vraag in een analyse waarom 'de overheid daar niet open over' is en asielzoekers 'drijft tot zulke wanhoopsdaden', daarbij refererend aan de ­Iraanse asielzoeker die zich op de Dam in brand stak en het Armeense echtpaar dat in de vrieskou een asielzoekerscentrum verliet (Trouw, 4 juni).

 Minister Leers noemt dit in een ingezonden reactie een 'onheus verwijt' (Podium, zaterdag). De zelfverbranding en dood van de Iraniër hebben hem geschokt, schrijft Leers, maar 'de oorzaak voor zoiets dieptragisch volledig bij de Nederlandse overheid leggen is beneden alle peil'.

Het woordje 'volledig' in deze zin roept allereerst de vraag op of de minister vanuit zijn emotie hiermee slechts extra nadruk heeft willen leggen op de inhoud van zijn verweer. Of dat hiermee impliciet, althans een gedeeltelijke, verantwoordelijkheid voor deze tragische gebeurtenis wordt erkend.

Relevanter is echter de suggestie in de brief van de minister dat aan de Iraniër zou zijn 'verteld dat van een gedwongen uitzetting zeer waarschijnlijk geen sprake zou zijn, bij gebrek aan medewerking van zijn ambassade en zijn land'. Helaas kan de betrokkene dit niet meer zelf bevestigen.

Uit praktijkervaring en navraag bij diverse asieladvocaten, hulpverleners, deskundige organisaties, (justitie-)tolken enzovoorts blijkt dat niemand in dit hele werkveld ooit gehoord heeft dat zoiets tegen een asielzoeker is gezegd. Sterker nog, vele Iraanse asielzoekers waarvan de minister inmiddels zelf zegt dat ze niet gedwongen kunnen worden teruggestuurd, zitten in een gevangenis om zogenaamd gedwongen verwijderd te worden omdat er "zicht is op gedwongen verwijdering". Dit wordt doorlopend namens de minister betoogd tegenover rechters en de Raad van State.

De uitlating van de minister inzake de mededeling aan de Iraniërs staat dus, om het parlementair uit te drukken, op gespannen voet met de waarheid en dat is weinig fraai te noemen. Nog erger is het dat in een niet onaanzienlijk aantal gevallen mensen in detentie worden gehouden in strijd met de wet. Als er immers geen zicht op uitzetting is mag de vreemdelingenbewaring niet worden toegepast. Dat geldt ook overigens niet alleen voor de Iraniërs, maar ook voor die andere vreemdelingen van wie de autoriteiten niet aan gedwongen terugkeer meewerken.

De minister dient onmiddellijk alle (Iraanse) asielzoekers vrij te laten, die in afwachting van hun gedwongen uitzetting onrechtmatig zijn vastgezet in vreemdelingenbewaring. Omdat de overheid, zoals de minister zelf expliciet stelt, weet dat er geen 'zicht op uitzetting' bestaat. En omdat de rechterlijke macht, die de rechtmatigheid van vreemdelingenbewaring moet toetsen aan het criterium 'zicht op uitzetting', bewust op het verkeerde been is gezet.
 
Deze bijdrage is mede ondertekend door Jan C.W. Eggink (voorzitter INLIA), Mark J.A. Leijen (bestuurslid Vereniging Asieladvocaten- en juristen Nederland), Geesje Werkman (Kerk in Actie), Victor M. Scheffers (directeur Justitia et Pax), Chris Keulemans (voorzitter ASKV), Anton M. van Kalmthout (hoogleraar Strafrecht en Vreemdelingenrecht Kath. Universiteit Brabant)

Trouw.nl is vernieuwd. Vanaf nu is onbeperkte toegang tot Trouw.nl alleen voor (proef)abonnees.


Wilt u dit artikel verder lezen?

Maak vrijblijvend een profiel aan en krijg gratis 2 maanden toegang.

Het e-mailadres bij dit profiel is nog niet bevestigd. Een link om te bevestigen kun je vinden in je inbox.
Ben je de link kwijt? Vraag hier een nieuwe aan.

Ongeldig e-mailadres

Wachtwoord is niet correct

tonen

Wachtwoord komt niet overeen

tonen

U moet akkoord gaan met de gebruiksvoorwaarden


Wij gaan vertrouwelijk om met uw gegevens. Lees onze privacy statement.

Deel dit artikel

Advertentie