null Beeld

ColumnSylvain Ephimenco

Achter Wilders’ taal schuilen achttien jaren zonder vrijheid

Sylvain Ephimenco

Deze week vroeg ik me af wanneer de doodsbedreigingen tegen Geert Wilders waren begonnen. Ik ontdekte dat het een van mijn Trouw-columns was die Wilders bewoog om zijn allereerste aangifte wegens doodsbedreiging te doen.

Heel waarschijnlijk want eerder vond ik niets. In oktober 2003, hij was nog VVD-Kamerlid, lanceerde Wilders het voorstel om moskeeën die de rechtsorde bedreigden definitief te sluiten. Tot ieders verrassing kreeg hij toen de steun van GroenLinks bij monde van Kamerlid Marijke Vos.

In mijn column van 2 oktober 2003 schreef ik dat het voorstel van Wilders de woede had ontketend van een zekere Farid A. Deze man uitte op de site Maghrebonline zijn doodsdreiging aan het adres van het VVD-Kamerlid: ‘Wilders moet echt met de dood bestraft worden voor zijn fascistische uitspraken’. Diezelfde man had eerder op dezelfde site geschreven dat aanslagen op Nederlandse militaire, diplomatieke en economische doelen te rechtvaardigen waren. Wilders liep naar de politie en deed aangifte voor doodsbedreiging. Hij kreeg toen voor alle zekerheid een paar lijfwachten mee. De zware beveiliging van Wilders kreeg pas vorm een jaar later na een video van zijn geënsceneerde onthoofding op internet. Farid A. werd uiteindelijk veroordeeld tot 2 maanden voorwaardelijk en 120 uren taakstraf.

Ik had deze geschiedenis niet opgerakeld als ik niet het opiniestuk van Jelis van Leeuwen in onze woensdagkrant had gelezen (‘Met Geert Wilders heeft Nederland allang zijn eigen Trump’). Van Leeuwen ondertekent zijn bijdrage met ‘bezorgd burger’. Dit is, in politiek opzicht, niet helemaal juist of compleet. Bij andere opiniebijdragen zowel in Trouw (2019) als in de Volkskrant en op Twitter presenteert Van Leeuwen zich als GroenLinks partijlid. In zijn huidige stuk schreef hij dat Wilders met zijn ‘opvattingen en politieke gedrag’ zijn eigen doodsbedreigingen ‘organiseert’ .

Dat ik deze bewering schandalig vind – Wilders zou zijn eigen doodsbedreigingen doelbewust arrangeren en coördineren – is zachtjes uitgedrukt. Het Kamerlid is als islamcriticus een internationaal doelwit van jihadisten. De bewering van de auteur kun je ook lezen als een empathieloze formule: eigen schuld, dikke bult dat je al 18 jaar in een soort permanente lockdown leeft. Maar in het licht van de doodsbedreiging uit 2003 die ik hier heb gememoreerd, moet Van Leeuwen zich iets afvragen: of zijn eigen partij, door zijn steun, niet medeschuldig was aan het ‘organiseren’ van de doodsbedreiging van Wilders.

Zeker, de virulente, grove en vaak onuitstaanbare tirades van Wilders moet je veroordelen. En dit heb ik hier regelmatig gedaan. Maar je kunt je ook afvragen wat het met je doet om 18 jaar je vrijheid kwijt te zijn. De taal van Wilders is met het klimmen van zijn opsluitingjaren evident en in toenemende mate geradicaliseerd. Denkvoer voor Jelis van Leeuwen als hij bijvoorbeeld straks vrijuit de kroeg in- en uitloopt of zijn boodschappen op de markt doet, zonder door een zwerm van gewapende lijfwachten te zijn omringd.

Drie keer per week werpt columnist Sylvain Ephimenco zijn blik op de actualiteit. Lees zijn columns hier terug.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2022 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden