column

Abdelkader Benali ziet een rijstkoker zo groot als een autowiel in het buurthuis

Abdelkader Benali Beeld Maartje Geels

Jaret, de docent sociaal werk die een jonge generatie opleidt voor het vak, loopt met me door de straten achter de Rotterdamse West-Kruiskade, op een steenworp afstand van het Centraal Station. 

Beiden zijn we kinderen van deze buurt. Ik omdat mijn vader er een slagerij had waar ik jarenlang na schooltijd en in de vakantieperiode werkte. Jaret omdat hij er opgroeide.

Jaret is tien jaar jonger maar herinnert zich net als ik de grimmige sfeer van het leefkwartier tussen het Kruisplein en Tiendplein. De drugstoeristen, de pooiers, de foute kroegen. Dit stukje Rotterdam als een afvoerputje, daarachter waren de lage arbeiderswoningen. Hij herinnert zich de jongens die kozen voor het snelle geld. “Ik zie ze nog weleens. Niet met iedereen is het goed afgelopen.” De Surinaamse ouders van Jaret runden allebei een kapsalon, een voor dames en een voor heren. “Ik zat dan in een hoekje van de zaak met rode oortjes te luisteren naar de verhalen van de stoere mannen”, vertelt hij.

Ik loop een dag mee met studenten van de mbo-opleiding voor sociaal werker. Na jarenlang bezuinigen komt er weer ruimte voor het menselijke aspect in deze stad. Twee van de stagiaires van Jaret lopen in de buurtbibliotheek mee. Ze bezoeken basisscholen om aan de kinderen te vertellen over de toegankelijkheid van de buurtbibliotheek.

Elke stad heeft zijn oases, gastvrije plekken waar je kan zitten om je huiswerk te maken, te lezen of lekker bij te kletsen. De buurtbibliotheek in de Gaffelstraat wordt geheel gerund door vrijwilligers. We krijgen thee en koekjes. Een Marokkaanse grootmoeder schuifelt met haar kleinzoon naar binnen. De jongen schiet tussen de kasten. De rijen boeken vormen een koninklijk straatje vol verbeeldingskracht, elk boek een deur naar het huis van de literatuur. In bibliotheken heerst een aangename stilte, ook hier.

Hand in hand dansen

We lopen door naar het onlangs geopende buurthuis. Uit een zijstraat klinkt het geluid van het ritmische slaan op een Turkse trom. Mannen en vrouwen staan hand in hand te dansen. “Een Turkse bruiloft,” zegt Jaret. We komen aan bij het Gerrit Sterkmanplein. Op de hoek was de bibliotheek waar ik in 1984 lid van werd, tientallen jaren later opgedoekt door bezuinigingen. Ik tuur door het beroete raam naar binnen. Een groot deel van de ruimte is leeg. “Er zit nu een kickboksschool,” zegt Jaret, “deze man is op zijn manier ook een sociaal werker. Hij heeft menig kind van de straat gehouden.”

Ik slaak een zucht. Waar vroeger de boekenkasten stonden waar ik als jochie uren wegdroomde, me volledig in de boeken wierp, staat een boksring. Ik weersta de drang om te weeklagen.

Spelen op straat

Het nabijgelegen stadspark, een parel in deze stad, wordt in oude luister hersteld. De overlast van de jaren negentig is weg. Kinderen spelen op straat! We lopen het huis van de wijk in. De moeder van Jaret runt hier samen met tientallen vrijwilligers een buurthuis waar iedereen zich welkom kan voelen. De geur van trassi, garnalenpasta, soja en specerijen vult de ruimte. Kinderen eten aan een lange tafel een heerlijk bordje nasi. Buurtbewoners kunnen voor een klein bedrag aanschuiven om mee te eten.

In de keuken zitten vier Surinaamse matrones het avondeten voor te bereiden. Een Chinese rijstkoker zo groot als een autowiel staat te pruttelen. Jaret en ik wisselen herinneringen uit over deze buurt. En we voelen dat het alleen maar beter kan gaan.

Abdelkader Benali (1975) is schrijver. In 1996 debuteerde hij met Bruiloft aan Zee, in 2003 won hij de Libris Literatuur Prijs voor zijn roman De Langverwachte. Om de week schrijft hij voor Trouw een column. Lees ze hier.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden