Uw profiel is aangemaakt

U heeft een e-mail ontvangen met een activatielink. Vergeet niet binnen 24 uur uw profiel te activeren. Veel leesplezier!

'De moeder, de vrouw' kan onze ondergang betekenen

Opinie

Sylvain Ephimenco

Sylvain Ephimenco. © Trouw
column

Driehonderd schrijfsters (en schrijvers) zijn deze week van hun werkkamer afgedaald om, boos, een petitie te tekenen. De tekst, die in NRC Handelsblad werd gepubliceerd, had een sterk Dolle Mina 1970-gehalte.

 Het ging over het thema ‘De moeder, de vrouw’ van de volgende Boekenweek en luidde: ‘Waarom koos de CPNB voor dit thema waarin de vrouw wordt geïdentificeerd met de moeder en niet met bijvoorbeeld de huisarts of de postbode? En waarom koos de CPNB ervoor om uitgerekend onder dit thema twee mannen te vragen de Boekenweekuitgaven te verzorgen?’ Ik zal proberen deze vragen te beantwoorden en begin gelijk met de tweede.

Lees verder na de advertentie

De CPNB zou niet echt op een dwars clubje zijn gaan lijken dat graag tegen de politiek correcte stroom in roeit, als het voor twee vrouwen (geschenk en essay) bij het thema over ‘de vrouw’ in de Boekenweek van 2019 had gekozen. Deze monotone uniformiteit zou voor de Boekenweek wellicht funest zijn geweest. En wees eerlijk, wie zou nou als geschenk de voorspelbare overpeinzingen van bijvoorbeeld Sunny Bergman en Anousha Nzume (allebei ondertekenaressen van de petitie) over de toonbank willen krijgen? De CPNB koos voor diversiteit met Jan Siebelink uit mannenbroederkring en met Murat Isik die als eerste Nederturk het Boekenweekessay mag schrijven. 

Zonder haar be­won­de­rens­waar­di­ge buik als zachte matrijs zouden we hier niet zijn

Vergeet niet dat dit jaar al een vrouw, Griet Op de Beeck, het geschenk schreef terwijl het thema ‘Natuur’ was. Twee jaar geleden was het thema Duitsland, maar er was geen Duitser bij de CPNB te bekennen: ­Esther Gerritsen, weer een vrouw, schreef het geschenk en een Belg (!) David Van Reybrouck het essay. Maar het toppunt van dwarsheid was natuurlijk het jaar 2004 met ‘Frankrijk’ als thema. Ik werd als authentieke Fransoos (met soms een alpinopet op) door Thomas Rosenboom (Doetinchem 1956) en Adriaan van Dis (een Nederindo!) wreed gepasseerd! En toch gun ik de CPNB zijn speelse guitigheid.

Een buik als zachte matrijs

Over de eerste vraag die zo kinderlijk is geformuleerd dat het verbazingwekkend is dat 300 pennen de petitie hebben ondertekend, zou ik kort kunnen zijn: hoe klinkt het Boekenweekthema ‘De postbode, de vrouw’? Probeer het ook met ‘de premier’, ‘de manicure’, ‘de bouwvakker’, ‘de secretaresse’. Is ‘de vrouw’ niet ietsje meer dan een beroep? En sinds wanneer zijn in onze moderne samenleving moederschap en betaalde arbeid niet meer zo vanzelfsprekend dat je dit moet benadrukken? Moet je moeders beroep per se vermelden? Wat is er dan zo denigrerend voor de vrouw om haar primaire kwaliteit te benadrukken? 

Zonder haar bewonderenswaardige buik als zachte matrijs zouden we hier niet zijn. Heeft het baren van een mens een gelijkwaardig effect als het rondbrengen van post? Deze petitie lijkt bijna op zelfhaat. Volgens schilder Gustave Courbet die in 1866 een vulva zeer realistisch schilderde, is het vrouwelijk geslacht ‘L’origine du monde’. Mooier compliment bestaat niet. Kortom ‘de moeder, de vrouw’ is een boeiend onderwerp. Ook omdat, als je de explosieve bevolkingsgroei hierbij betrekt, ‘de moeder, de vrouw’, in feite onze ondergang kan betekenen.

Drie keer per week schopt Sylvain Ephimenco in zijn column heilige huisjes omver. 

Lees ook: 

Literair Nederland in rep en roer over thema Boekenweek: 'Zo ga je terug naar de jaren vijftig'

Waarom zo oubollig, en waarom alleen mannelijke auteurs? Het moederthema van de Boekenweek 2019 zorgt voor ophef in literair Nederland.

De plaag van de identiteitspolitiek beperkt romanciers in hun vrijheid

Het thema van de boekenweek van volgend jaar is ‘De moeder de vrouw’ en deze week werd bekend dat Murat Isik het daarbij passende essay zal schrijven. Ophef in letterenland want Isik is geen moeder en al helemaal geen vrouw, schrijft Ger Groot in zijn column.

Deel dit artikel

Zonder haar be­won­de­rens­waar­di­ge buik als zachte matrijs zouden we hier niet zijn