Scholen open

Waarom die paar weken school er nog zoveel toe doen

Leerlingen van het Teylingen College Leeuwenhorst krijgen les in de gymzaal. Beeld ANP
Leerlingen van het Teylingen College Leeuwenhorst krijgen les in de gymzaal.Beeld ANP

De middelbare scholen gaan weer even open, al is het bijna zomervakantie. Heeft dat nog wel zin?

Tot hun grote opluchting hoeven Otto (14) en Alexa (13) uit Groningen na zes maanden hun lessen niet langer vanachter de keukentafel te volgen. Eindelijk, dachten de broer en zus, toen ze hoorden dat de middelbare scholen weer opengaan. Met het besluit komt een einde aan een lastige tijd voor veel scholieren.

Online lessen volgen was voor Otto, die in gymnasium 3 zit, een hele opgave. “Ik voelde me af en toe helemaal niet gelukkig.” Ook brugklasleerlinge Alexa vond het zwaar om haar klasgenoten te missen. “Wat vooral stom was: je zat steeds helemaal alleen achter je computer.”

Aarzelende docenten en schooldirecteuren wierpen de vraag op of het nog wel zin had om de scholen voor een paar weken te heropenen, aangezien het bijna zomervakantie is. Maar Alexa vindt dat een “heel aparte vraag”, zegt ze. “Elke dag telt bij een schooldag. En het is ook gewoon een grondrecht.”

Ernstige gevolgen

Zowel Unicef, De Kindertelefoon als de Kinderombudsvrouw waarschuwden de afgelopen maanden al voor de ernstige gevolgen van de schoolsluiting. Kinderombudsvrouw Margrite Kalverboer vond het veel te lang duren. Ze wees erop dat voor pubers contacten buitenshuis juist belangrijk zijn. En voor tieners die thuis in een moeilijke situatie zitten, vanwege armoede of huiselijk geweld, is school vaak een veilige plek die ze niet kunnen missen.

Bij De Kindertelefoon was het vanwege de lockdown drukker dan ooit: er kwamen veel meer telefoontjes en chatgesprekken binnen. Kinderen belden over eenzaamheid, depressies, eetstoornissen en suïcide. Velen worstelden met gevoelens van uitzichtloosheid, zegt directeur Roline de Wilde. “Ze vragen zich af: wordt het ooit nog weer normaal? Voor een tiener voelt een jaar als een eeuwigheid. Daarom is het heel belangrijk dat de scholen nog weer even opengaan. Zo krijgen leerlingen zicht op de terugkeer naar normaal.”

Tieners belden De Kindertelefoon ook vaak om te vertellen dat ze zich zorgen maakten over hun leerachterstanden, en over het gemis van de gezelligheid en het lachen met vrienden in de pauzes, zegt De Wilde. “Als tiener zoek je herkenning bij leeftijdsgenoten, juist in moeilijke situaties. Zodat je weet: ik ben niet de enige, ik ben niet raar. Tegelijk hoor je op school dat anderen iets soms heel verschillend aanpakken of bekijken, ook dat is belangrijk voor je ontwikkeling.”

Mentaal welzijn

Ook psychiater Mascha ten Doesschate vindt dat het belang van de heropening van scholen niet te onderschatten is. “School is een van de belangrijkste factoren voor het mentale welzijn van tieners. Vanwege de structuur die het biedt, en de sociale contacten die je er opdoet.” Ze rekent voor dat ongeveer 80 procent van de psychische aandoeningen is begonnen in de adolescentie. “Het is een heel kwetsbare periode, die de rest van je leven impact kan hebben. Iedere psychische stoornis die je met de opening van de scholen kunt voorkomen is er een, en is dus de moeite waard.”

Bij Otto en Alexa thuis heeft de sfeer best geleden onder de lockdown. “Er zijn gewoon meer ruzies”, vertelt Otto. “Dat is onvermijdelijk als je dichter op elkaar zit. En dat ik sloom uit de online les kwam, hielp dan ook niet mee.”

Met de terugkeer naar school komt het allemaal weer goed, zegt hij. “Ik denk dat mijn humeur en dat van mijn zusje er veel beter van wordt.” Dat weet Alexa wel zeker. “Als ik er een dag ben geweest, ben ik tien keer zo vrolijk als wanneer ik een dag online les heb moeten volgen.”

Lees ook:

Terug naar normaal voor de zomer, dat willen veel scholen niet meer

Of het kabinet nu wel of niet groen licht geeft voor de heropening van het voortgezet onderwijs, maakt voor veel scholen weinig uit: zij blijven sowieso halfdicht.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden