Islamitische school

Opnieuw fluit de rechter Slob terug in het Haga Lyceum-dossier

Minister Arie SlobBeeld ANP

Minister Arie Slob handelde in strijd met de vrijheid van onderwijs toen hij het bestuur van het Cornelius Haga Lyceum opdroeg te vertrekken. De rechtbank Amsterdam veegt in een vonnis maandag de argumenten van de onderwijsminister voor die zogeheten ‘aanwijzing’ van tafel. 

Die aanwijzing, een soort ‘discretionaire bevoegdheid’ van Slob om bij een school in te grijpen op het moment dat de situatie zeer problematisch is, volgde in september 2019 op een kritisch inspectierapport over de islamitische middelbare school in Amsterdam. De onderwijsinspectie zag tekortkomingen op het gebied van de kwaliteit van bestuur, het financieel beheer en het onderwijs. Reden voor Slob (ChristenUnie) om te concluderen dat er sprake is van ‘ernstig bestuurlijk tekortschieten’. 

Een van de argumenten die de minister gaf toen hij de Stichting Islamitisch Onderwijs (SIO), waar het Haga Lyceum onder valt, opdroeg het bestuur te vervangen, was dat de school niet voldeed aan de ‘burgerschapsopdracht’. Zo noemt de minister het zorgelijk dat er mensen aanwezig zijn binnen de school met anti-democratische denkbeelden.   

Burgerschapsopdracht

De burgerschapsopdracht staat sinds 2006 in de wet en verplicht scholen om aandacht te besteden aan zaken als burgerschap en sociale integratie. Meer dan dat is het ook niet, constateert de rechtbank. De wet zegt niet hoe een school dat moet doen. Dat is bewust, de Tweede Kamer wilde vanwege de vrijheid van onderwijs scholen voor een groot deel zelf de invulling laten bepalen.  

Door als minister opeens wel inhoudelijke eisen te stellen aan het burgerschapsonderwijs bij het Haga Lyceum, gaat hij dus verder dan de wet, vindt de rechter. 

Op een ander punt, namelijk het financieel wanbeleid bij de school, geeft de rechtbank Slob deels gelijk. Bij het Haga Lyceum was op vier punten sprake van onrechtmatige uitgaven en van ‘zelfverrijking’ bij het bestuur. Maar de conclusie van Slob dat het gaat om een ‘algeheel financieel wanbeleid’, en dat daarom het bestuur vervangen moet worden, vindt de rechter te ver gaan. Zo keurde de accountant de jaarrekeningen van de school goed. 

Hoger beroep

Minister Slob laat weten dat hij in hoger beroep gaat tegen het vonnis. Dat betekent dat de Raad van State zich opnieuw over de aanwijzing gaat buigen. 

Het is niet de eerste keer dat de minister wordt teruggefloten door de rechter in het ‘Haga-dossier’.  Eerder oordeelde de Raad van State dat Slob niet zomaar de financiering van de school kan stoppen. Volgens de eigen beleidsregels kan de minister de geldkraan hooguit in stappen dichtdraaien. 

De rechters noemden de financiering stoppen ‘zwaar geschut’. Ook nu noemt de rechtbank Amsterdam de aanwijzing het voltallige bestuur te vervangen, zeer ingrijpend. Het staat niet in verhouding tot het geconstateerde wanbeheer bij de school, aldus de rechtbank. 

Lees ook 

Wat wil de politiek nou eigenlijk met de onderwijsvrijheid?

Staat de vrijheid van onderwijs onder druk? Zo heet wordt de soep niet gegeten, lijkt het. Wat roepen politici en wat doen ze in de praktijk?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden