null Beeld Fadi Nadrous
Beeld Fadi Nadrous

De OpvoedvraagNadenkpauze

Onze zoon wil niet werken of studeren, maar alleen gamen. Wat nu?

Een 18-jarige jongen zit al twee jaar grotendeels thuis. Zijn ouders vinden dat hij moet gaan werken of studeren. Maar hij wil voorlopig slapen en gamen.

Het is niet makkelijk om in deze coronatijd als jongere je toekomst vorm te geven. Dat merken ook de ouders van een 18-jarige jongen. “Onze zoon besloot tijdens de eerste lockdownperiode met zijn mbo-opleiding te stoppen en de opleiding die hij vorig jaar is gestart, liep al gauw op niets uit. Nu heeft hij besloten om een tussenjaar te nemen, maar hij is niet voornemens om te gaan reizen of te gaan werken, of zich te verdiepen in welke richting hij dan op wil”, vertelt zijn vader. “Ondertussen ligt hij de halve dag in bed en de andere helft van de dag is hij aan het gamen. Wij irriteren ons hieraan, maar we weten niet goed hoe we zijn gedrag bij kunnen sturen. We kunnen hem niet dwingen te gaan studeren, hij is immers meerderjarig. Maar kunnen we hem wel op een andere manier motiveren om iets met zijn leven te gaan doen?”

“Iedereen heeft weleens een zo’n periode, waarin je wilt onderzoeken waar je mogelijkheden of kansen liggen, waarbij je even pas op de plaats wil maken. Maar zo’n nadenkpauze moet niet te lang duren”, zegt Hermien Miltenburg, oudervoorlichter en initiatiefnemer van studiekeuzekind.nl. “Maar twee jaar is echt te lang om helemaal niets te doen. Helaas zie ik het momenteel bij veel meer jongvolwassenen gebeuren, hij is geen uitzondering. Mede door de coronacrisis zijn jongeren meer geïsoleerd geraakt en dan is het moeilijk om te ontdekken wie je bent en wat je wilt met je leven.”

Vicieuze cirkel van lethargie

Eén ding is zeker volgens Miltenburg: van lang in bed liggen en gamen leer je jezelf niet kennen. “Zo’n vicieuze cirkel van lethargie is op de langere termijn zelfs schadelijk voor je.”

Volgens Miltenburg hebben ouders nog weleens de neiging om te denken dat hun kind het wel prima vindt om niets te doen. “Maar meestal is dat niet zo. Ze voelen zich ellendig. Niemand vindt het prettig om niet te weten wat je met je leven wil.”

Er is dus werk aan de winkel voor hem en zijn ouders. “Dat wil niet zeggen dat ze hem moeten dwingen om iets te gaan doen”, zegt pubercoach Gacelle Braaf. “Hoe harder zijn ouders aan hem gaan duwen en trekken, hoe meer hij zich zal verzetten. Belangrijk is dat ze samen onderzoeken wat er aan de hand is, waarom hij niet in beweging komt en hoe ze hem op weg kunnen helpen. Wat kunnen ze samen doen om de situatie beter te maken?”

Ouders vinden het vaak lastig om hun volwassen kind te sturen of te dwingen. “Maar je mag als ouder zeker je eigen grenzen aangeven”, vindt Braaf. “Je mag van je kind verwachten dat hij zich aan jouw regels houdt en iets bijdraagt aan het gezinsleven zolang hij nog thuis woont.”

Aan de geldkraan draaien

Ze hoeven zijn gedrag in elk geval niet te faciliteren. Miltenburg: “Je bewijst je kind er geen dienst mee als de huidige situatie laat voortbestaan. Je kunt hem weliswaar niet dwingen om een opleiding te volgen of om te gaan werken, maar je kunt wel aan de geldkraan draaien. Doe jij de hele dag niets? Dan lever je maar op een andere manier een bijdrage en ga je kostgeld betalen voor het eten, onderdak en je zorgverzekering.”

Wellicht dat het de jongen motiveert om weer een normaal dagritme te krijgen, om toch een baantje te gaan zoeken. Of hij begint aan een tussenjaarprogramma (waar instromen gedurende het jaar gewoon mogelijk is) om te ontdekken wat hij verder wil met zijn leven. En als er echt niets lukt: zoek hulp bij een professional.

Hoewel het een heftige periode is, gloort er volgens Miltenburg meestal licht aan het einde van de tunnel. De kans is aanzienlijk dat hij op een gegeven moment toch weer een opleiding gaat zoeken en aan zijn toekomst gaat bouwen. “Anderen gaan door met hun leven, zijn vrienden maken leuke dingen mee en gaan geld verdienen. Dan wil je op den duur niet achterblijven.”

Lastige pubers, dreinende tieners of krijsende kleuters? Elke week behandelt Trouw een opvoedvraag van lezers.
Zelf een kwestie indienen? Mail naar opvoedvraag@trouw.nl.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden