null Beeld Fadi Nadrous
Beeld Fadi Nadrous

De OpvoedvraagAlleen thuis

Onze kinderen willen niet meer naar de bso: kunnen ze ook alleen blijven?

De buitenschoolse opvang (bso) is een praktische oplossing voor ouders bij wie de werkdag niet eindigt zodra de schoolbel luidt. Kinderen kunnen er na school gezellig met hun vriendjes en klasgenootjes spelen en ontspannen. Dat is tenminste de bedoeling, maar niet elk kind vindt het leuk. “Onze zoons van 8 en 11 jaar hebben een hekel aan de bso waar ze twee keer in de week heen gaan. Ze willen liever zelf naar huis uit school. Maar zijn ze daar al aan toe?”, vraagt een moeder zich af.

“De school is bij ons thuis om de hoek, dus alleen naar huis gaan is het probleem niet. Nu is de oudste weleens vaker even alleen thuis, maar de jongste nog niet. Vanaf welke leeftijd kunnen kinderen zelfstandig naar huis gaan om daar hooguit twee uur ­samen thuis te zijn? Mijn man en ik werken in de buurt en kunnen er binnen tien minuten zijn, mocht er iets aan de hand zijn.”

Joyce Akse, psycholoog en opvoedcoach, heeft eerst een wedervraag: Waarom hebben de kinderen een hekel aan de bso? Is het saai, zijn er te weinig leeftijdsgenootjes, doen ze geen leuke activiteiten of is de leiding niet aardig? Die vragen zou ze graag eerst beantwoord zien. “Want op zich zou de bso natuurlijk een goede oplossing moeten zijn.”

Het is aan jou als ouder om in te schatten

Rian Meddens, orthopedagoog bij Psychogoed, ziet vaker dat jongere kinderen de bso prima vinden, maar vanaf groep 7 of 8 wordt de animo over het algemeen wat minder. Ouders gaan dan op zoek naar andere oplossingen. Meddens: “Volgens de wet mag je iemand die nog hulpbehoevend is niet alleen thuis laten. Maar wat is hulpbehoevend precies? Bij een peuter is dat duidelijk, maar een kind van 11 jaar kan zich misschien prima redden. Er is geen precieze leeftijd die de wet voorschrijft. Dat is aan jou als ouder om in te schatten.”

Akse: “Het verschilt altijd per kind. Maar een 8-jarige lijkt me nogal jong en je wilt een 11-jarige jongen niet de verantwoordelijkheid geven over een jonger kind. De dynamiek met twee kinderen is sowieso anders dan wanneer een kind alleen is.”

Alles draait om veiligheid als ze alleen of samen thuis zijn. “Weet je kind wat te doen als er iets aan de hand is of iets vervelends gebeurt?”, zegt Meddens. Kunnen ze jou makkelijk bereiken of weten ze hoe ze een alarmnummer moeten bellen? Houden ze zich aan gemaakte afspraken, maken ze geen ruzie? Mogen ze onbeperkt gamen? Welke apparaten mogen de kinderen wel of niet gebruiken, mogen er vriendjes mee­komen, doen ze de deur achter zich op slot?

Een paar keer oefenen

“Je wilt hen niet onnodig bang maken, maar wel voorbereiden op wat er kan gebeuren”, legt Akse uit. “En dan blijkt handelen ­zoals afgesproken voor kinderen best nog lastig. Dan spreek je bijvoorbeeld af dat ze de deur dicht laten, maar als er dan iemand aanbelt met een pakketje doen ze toch open. Het is verstandig om zulke situaties door te spreken en een paar keer te oefenen.”

Ouders moeten dit alleen doen als ze er ook vertrouwen in hebben dat het goed gaat. En daarnaast moeten de kinderen er zelf natuurlijk ook vertrouwen in hebben en er niet zenuwachtig van worden. Dat kan bijvoorbeeld door het langzaam op te bouwen en te kijken hoe het gaat.

Meddens vindt het sowieso verstandig om iemand in de buurt te hebben die een oogje in het zeil houdt, of die op zijn minst snel ter plekke kan zijn. Bijvoorbeeld de buren. “Als jij nog tien minuten onderweg bent naar huis, dan duurt dat echt te lang als er iets ernstigs is gebeurd. De buren kunnen meteen even binnenlopen.”

Akse raadt aan om te beginnen met de oudste alleen thuis te laten. “Dan heeft hij niet de verantwoordelijkheid over zijn broertje en kan hij laten zien hoe hij het doet. Voor de jongste kunnen ze de bso nog even aanhouden of wat regelen met ouders van een vriendje waar hij naartoe kan uit school.”

Lastige pubers, dreinende tieners of krijsende kleuters? Elke week behandelt Trouw een opvoedvraag van lezers.
Zelf een kwestie indienen? Mail naar opvoedvraag@trouw.nl.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden