OnderwijsraadAdvies

Onderwijsraad: Het schooladvies in groep 8 verdwijnt, een 3- jarige brugklas voor alle leerlingen

Leerlingen van groep 5 op een basisschool in Den Haag. Beeld ANP
Leerlingen van groep 5 op een basisschool in Den Haag.Beeld ANP

De Onderwijsraad doet een vergaand voorstel voor latere selectie om de kansenongelijkheid in het onderwijs aan te pakken.

Omdat de kansenongelijkheid in het onderwijs een ‘onhoudbare’ en ‘onverantwoorde’ omvang heeft aangenomen, moet het schooladvies in groep 8 verdwijnen en zullen alle Nederlandse leerlingen de eerste drie jaar van de middelbare school in een gezamenlijke brugklas moeten doorbrengen. Dit is het advies van de Onderwijsraad, dat in opdracht van het ministerie van onderwijs, een vergaande structuurwijziging van het Nederlandse funderend onderwijs aanbeveelt. “Iedereen erkent dat de kansenongelijkheid groeit. Het onderwijsstelsel moet veranderen”, zegt voorzitter Edith Hooge. “Dat reiken wij nu op een presenteerblaadje aan.”

Op basis- en middelbare scholen zal veel meer dan nu ‘gedifferentieerd’ onderwijs gegeven moeten worden, vindt de Onderwijsraad. Scholen moeten nieuwsgierig zijn naar de potentie van hun individuele leerlingen en daar voortdurend naar op zoek gaan door middel van gepersonaliseerd onderwijs. De basisschool zal volgens de Onderwijsraad moeten worden afgerond met een overdracht aan de middelbare school van de kennis en vaardigheden van de leerlingen in brede zin, gecombineerd met een stevig aantal toetsresultaten.

Op de middelbare school wordt de verandering veel groter. Schoolbesturen zullen op een gezamenlijke locatie de jongste drie klassen in een brugperiode moeten onderbrengen. Ook hier moet meer dan nu gedifferentieerd worden. Hooge: “Dat betekent dat iedereen op zijn eigen niveau Latijn kan doen, of een praktisch vak. Onderzoek toont aan dat cognitief sterke leerlingen niet minder gaan presteren in zo’n brede brugklas, terwijl minder sterke leerlingen er juist wel van profiteren. Bovendien draagt het bij aan de socialisatie van alle leerlingen, en dat vinden we ook belangrijk. Het is een win-winsituatie.”

‘De kwaliteit van de lerarenopleiding moet omhoog’

Categorale scholen waar alleen vmbo, havo of gymnasium gegeven wordt, hoeven niet te verdwijnen. Wel zegt Hooge te hopen dat de vele niveaus die het Nederlandse onderwijs kent (vmbo-b/k/g/t, havo, vwo en gymnasium) zullen afnemen, maar over hoe dat er dan uit komt te zien, laat dit advies zich nog niet uit.

“Na afloop van de brugklassen kunnen leerlingen uitstromen naar de verschillende middelbare niveaus”, zegt Hooge. “De deskundigheid van de docenten op deze scholen willen we wel in de gezamenlijke brugklas inzetten.” Docenten van praktijkvakken tot klassieke talen zullen dus binnen de scholenkoepel flexibeler moeten gaan samenwerken. De Onderwijsraad ziet het als een voordeel dat binnen scholenkoepels vaak alle niveaus al aangeboden worden, waardoor dit makkelijker georganiseerd kan worden.

Voordat het onderwijsveld klaar is voor zo’n enorme operatie, schat Hooge in dat er zeker meer dan vijf jaar overheen zullen gaan. “Die periode werd genomen voor de invoering van de Mammoetwet, deze wordt langer.” Er kan wel nu al begonnen worden met een aantal randvoorwaarden: “De kwaliteit van de lerarenopleiding moet omhoog, er moet meer aandacht zijn voor vakdidactiek en scholen moeten meer gaan differentiëren. Allemaal om de kansen van de leerlingen te verbeteren.”

Lees ook:

‘Zorg dat kinderen beter leren lezen, schrijven en rekenen’

In ‘De staat van het onderwijs’ roept de Onderwijsinspectie opnieuw op tot structurele verbetering van de vakken taal en rekenen. De problemen zijn dit coronajaar alleen maar groter geworden, de kansenongelijkheid is gegroeid.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden