Beeld Maartje Geels

Column Erik Ex

De Nederlandse leraar speelt in de Champions League

Vandaag staakt het onderwijs. De eisen zijn bekend: klassen moeten kleiner en salarissen omhoog. Niet omdat leraren op een houtje bijten, maar om het beroep aantrekkelijker te maken. Want het leraren­tekort loopt steeds maar verder op.

Minister Slob kwam vrijdag met een eenmalige injectie van 460 miljoen euro over de brug. Voor dit structurele probleem is echter structureel geld nodig. Dat komt er voorlopig niet. De Algemene Onderwijsbond (AOb) gelastte de staking in eerste instantie af in ruil voor de incidentele miljoenen. Op sociale media was de onvrede groot en de AOb verloor snel leden ten gunste van de kleine bond Leraren in Actie. De bestuursvoorzitter trad vervolgens af, de AOb maakte een draai, en nu is de staking alsnog een feit. Kortom, de knuppel ging afgelopen weekend flink tekeer in het onderwijshoenderhok.

Wespennest

Ondertussen ben ik bang dat het beroep er zo juist níét aantrekkelijker op wordt. Je zal maar een studie Nederlands, economie of natuurkunde hebben afgerond en je oriënteren op de arbeidsmarkt. Of een mooi havo- of vwo-diploma op zak hebben en overwegen om de pabo te gaan doen. Wie wil er nog toetreden tot het wespennest van het Nederlandse onderwijs?

Het kan geen kwaad om even uit te zoomen. Dan zie je dat ze in de hele wereld jaloers zijn op ons onderwijs. Kinderen leren ontzettend veel in ­Nederland. Resultaten zijn hier beter dan die in de meeste Europese landen. Bijzonder is dat we dat weten te combineren met een hoog welzijn onder leerlingen. Slechts drie andere landen (Estland, Finland en Zwitserland) krijgen dit ook voor elkaar.

Leerlingen worden hier uitzonderlijk goed voorbereid op de maatschappij. Alleen in IJsland zitten minder leerlingen werkloos thuis na hun opleiding. Ten slotte: in Nederland zeggen kinderen het minst vaak gepest te worden. Deze grootse prestaties deed onderzoekers van Unicef besluiten het Nederlandse onderwijs uit te roepen tot het beste van de 29 westerse democratieën die zij onderzocht.

Champions League

Wat je het ‘beste’ onderwijs noemt, is natuurlijk een definitie­kwestie. Maar niemand kan beweren dat het vreselijk gesteld is met het ­onderwijs in Nederland. Als het om onderwijs gaat, doen we mee in de Champions League.

Dat goede onderwijs moet wel goed blíjven. Met een oplopend ­lerarentekort kunnen we het niveau niet handhaven. De inspectie constateert dat de resultaten het laatste ­decennium achteruitgaan.

Onze economie is gebaseerd op kennis. Daarnaast heeft onze verzorgingsstaat een zekere mate van solidariteit nodig. Die kan alleen bestaan in een land met een gedeelde cultuur en denkbeelden, stelt de Amerikaanse socioloog en filosoof Francis Fukuyama. Er is maar één instituut dat alle burgers vormt: het onderwijs. Voor onze democratie is hoogwaardig onderwijs cruciaal. Kortom: het fundament van de Nederlandse staat is het onderwijs aan onze jeugd.

Daarom staak ik vandaag. Tegelijkertijd zou ik tegen die twijfelende student willen zeggen: meld je aan bij een lerarenopleiding. Ook al is het soms crisis in de kleedkamer, dit is je kans om in de Champions League mee te doen. De leraren die vandaag gaan staken, willen graag op dat niveau blijven spelen.

Lees ook: De onderwijsbonden verslikken zich in de woedende leraren

De grote vakbonden gaan tóch staken, na negatieve reacties van leraren op het akkoord. Die zagen ze niet aankomen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden